AIVD: opleving rechts-extremisme, afname jihadistische dreiging
ZOETERMEER (ANP) - Vorig jaar was er wereldwijd sprake van een opleving van rechts-extremisme. In onder meer de Verenigde Staten, Nieuw-Zeeland en in Europa werden gewelddadige aanslagen gepleegd. In Nederland is de opleving van rechts-radicalen vooral online te zien, meldt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD in het jaarverslag over 2019.
Met name de aanslag op een moskee in de Nieuw-Zeelandse stad Christchurch vorig jaar, waarbij 51 mensen om het leven kwamen, heeft aangezet tot 'copycat-gedrag', staat in het jaarverslag. "Het gebruik van sociale media en vooral het livestreamen van aanslagen - zoals in Christchurch - speelt daarbij een rol."
Aanslagplegers en hun sympathisanten vinden elkaar online, op bijvoorbeeld rechts-extremistische websites. Ook Nederlanders zijn lid van dergelijke internationale (online)groepen, meldt de AIVD. "Een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft, is Erkenbrand. Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging heeft als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt."
Dreigende situaties
Traditionele rechts-extremisten zoeken volgens de AIVD aansluiting bij lokaal protesterende burgers. Dit heeft volgens de inlichtingendienst al meerdere keren gezorgd voor dreigende situaties. Bijvoorbeeld doordat huisadressen van antiracisme-activisten werden gepubliceerd en vervolgens bezocht. Een ander voorbeeld is het belagen van anti-Zwarte Piet-demonstranten, soms samen met groepjes voetbalhooligans, zoals vorig jaar in Eindhoven gebeurde.
Verder constateert de inlichtingendienst dat de acute dreiging van jihadistisch geweld in Europa vorig jaar verder is afgenomen. In Nederland is de dreiging van radicaalislamitisch terrorisme nog wel aanwezig, stelt de AIVD, die daarbij wijst op incidenten en een groot aantal arrestaties binnen Nederland. Er zijn ook nog aanwijzingen dat Islamitische Staat (IS) aanslagen wil (laten) plegen in westerse landen.
Ook ziet de inlichtingendienst nog steeds dat meer landen invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen op het gebied van economie, wetenschap en techniek. Ze proberen onder meer via spionage informatie los te peuteren.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet moet snel duidelijkheid geven over de regels voor kunstmatige intelligentie (AI). Dat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens, de privacytoezichthouder van de overheid. Die waarschuwt ook dat momenteel niets kan worden gedaan tegen onveilige en discriminerende algoritmes. De waakhond wil daarom dat het toezicht wordt verbeterd.
29 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer maakt extra geld vrij voor defibrillators in arme wijken. Een amendement van GroenLinks-PvdA en ChristenUnie om dit te regelen, kan rekenen op steun van de coalitie, bevestigt GroenLinks-PvdA na berichtgeving door RTL Nieuws. Het gaat in eerste instantie om 500.000 euro, en later mogelijk nog eens 1 miljoen.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 20-jarige Amsterdammer is door de politie opgepakt wegens het ronselen van jongeren die op bestelling aanslagen in Duitsland hebben gepleegd. Dat meldt de Duitse politie. Het gaat om explosies bij woningen en een café in juli en augustus 2025 in de steden Frankfurt en Taunusstein.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid heeft niet bewust documenten over toeslagenouders achtergehouden. Dat zei Sandra Palmen, de partijloze staatssecretaris die over het herstel van de toeslagenaffaire gaat, in een debat met de Tweede Kamer. "Wij houden ons aan de wet. Wij zijn maximaal transparant en leveren wat nodig is."
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 52-jarige Minh Nghia V., die in 2024 is veroordeeld tot een celstraf van dertig jaar voor de dodelijke schietpartij bij een winkelcentrum in Zwijndrecht, heeft een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse staat over zijn detentieomstandigheden.
8 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het Groningen-gasveld is en blijft gesloten, ook nu de gasprijzen flink stijgen door de oorlog in het Midden-Oosten. Die boodschap heeft de provincie Groningen woensdag gegeven, nadat her en der werd gesuggereerd om toch weer gas te halen uit het Groningenveld. De provincie houdt het kabinet aan de sluiting die in 2024 is vastgelegd, zei gedeputeerde Susan Top na vragen van D66 over de gevolgen van de geopolitieke ontwikkelingen.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een gespecialiseerd cyberteam van de Amsterdamse politie heeft in samenwerking met internationale opsporingsdiensten een grote verhandelsite offline gehaald. Dat meldt de politie. Op het forum, genaamd LeakBase, werd gehandeld in gestolen data.
8 uur geleden