AIVD: opleving rechts-extremisme, afname jihadistische dreiging
ZOETERMEER (ANP) - Vorig jaar was er wereldwijd sprake van een opleving van rechts-extremisme. In onder meer de Verenigde Staten, Nieuw-Zeeland en in Europa werden gewelddadige aanslagen gepleegd. In Nederland is de opleving van rechts-radicalen vooral online te zien, meldt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst AIVD in het jaarverslag over 2019.
Met name de aanslag op een moskee in de Nieuw-Zeelandse stad Christchurch vorig jaar, waarbij 51 mensen om het leven kwamen, heeft aangezet tot 'copycat-gedrag', staat in het jaarverslag. "Het gebruik van sociale media en vooral het livestreamen van aanslagen - zoals in Christchurch - speelt daarbij een rol."
Aanslagplegers en hun sympathisanten vinden elkaar online, op bijvoorbeeld rechts-extremistische websites. Ook Nederlanders zijn lid van dergelijke internationale (online)groepen, meldt de AIVD. "Een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft, is Erkenbrand. Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging heeft als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt."
Dreigende situaties
Traditionele rechts-extremisten zoeken volgens de AIVD aansluiting bij lokaal protesterende burgers. Dit heeft volgens de inlichtingendienst al meerdere keren gezorgd voor dreigende situaties. Bijvoorbeeld doordat huisadressen van antiracisme-activisten werden gepubliceerd en vervolgens bezocht. Een ander voorbeeld is het belagen van anti-Zwarte Piet-demonstranten, soms samen met groepjes voetbalhooligans, zoals vorig jaar in Eindhoven gebeurde.
Verder constateert de inlichtingendienst dat de acute dreiging van jihadistisch geweld in Europa vorig jaar verder is afgenomen. In Nederland is de dreiging van radicaalislamitisch terrorisme nog wel aanwezig, stelt de AIVD, die daarbij wijst op incidenten en een groot aantal arrestaties binnen Nederland. Er zijn ook nog aanwijzingen dat Islamitische Staat (IS) aanslagen wil (laten) plegen in westerse landen.
Ook ziet de inlichtingendienst nog steeds dat meer landen invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen op het gebied van economie, wetenschap en techniek. Ze proberen onder meer via spionage informatie los te peuteren.
Meer uit Binnenland
ENSCHEDE (ANP) - De politie heeft een 31-jarige vrouw uit Enschede aangehouden, omdat zij betrokken zou zijn geweest bij een schietincident in het centrum op maandagochtend. Er werd een persoon naar het ziekenhuis gebracht.
8 minuten geleden
ARNHEM/UTRECHT (ANP) - In Arnhem heeft de politie tijdens koningsnacht 17 mensen aangehouden. Mensen werden bijvoorbeeld gearresteerd voor mishandeling, verstoring van de openbare orde en belediging. "Handhavers van de gemeente hadden hun handen vooral vol aan wildplassers", meldt de gemeente. Er waren minder mensen in de stad dan vorig jaar.
50 minuten geleden
DOKKUM (ANP) - Koning Willem-Alexander, koningin Máxima en hun dochters Amalia, Alexia en Ariane zijn maandag aangekomen in Dokkum. Daar werden ze ontvangen door burgemeester Johannes Kramer en Arno Brok, de commissaris van de Koning in Friesland. De familie viert daar de 59e verjaardag van koning Willem-Alexander.
1 uur geleden
DOKKUM (ANP) - Het koninklijk gezin is klaar voor Koningsdag in Dokkum, waar maandag de nationale viering van Koningsdag plaatsvindt. De Rijksvoorlichtingsdienst deelde op sociale media een foto van het koningspaar en hun drie dochters. "Dokkum, we hebben er zin in!", staat in het bijschrift. Ook melden ze: "We sjogge der nei út!", Fries voor 'we kijken ernaar uit'.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De eerste bezoekers van koningsdagevenementen in het land zijn met de trein onderweg, ziet de NS. De reizigersstroom komt volgens de vervoerder rustig op gang. "De vroege vogels zijn nu op pad, maar de grote stroom verwachten we aan het einde van de ochtend en begin van de middag", laat een NS-woordvoerder weten.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Striptekenaar Dick Matena is zondag op 83-jarige leeftijd overleden in zijn woonplaats Amsterdam. Dat laat Rob van Bavel, hoofdredacteur van tijdschrift Eppo en uitgever van Uitgeverij L, waarvoor Matena tekende, maandag weten aan het ANP.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Zowel de steun voor de monarchie als de rapportcijfers voor koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Amalia blijven dit jaar gelijk ten opzichte van vorig jaar. Dat staat in de jaarlijkse NOS Koningsdagenquête 2026, uitgevoerd door Ipsos I&O. In de afgelopen jaren namen de steun voor de monarchie en de rapportcijfers nog licht toe.
5 uur geleden