AIVD: Ongekend dreigingsbeeld, nationale veiligheid onder druk
ZOETERMEER (ANP) - In de tachtig jaar dat de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) en zijn voorlopers bestaan, was het nationale dreigingsbeeld nog nooit zo ernstig als nu. De nationale veiligheid staat van veel verschillende kanten "langdurig onder druk", stelt AIVD-directeur Simone Smit donderdag op basis van het jaarverslag van afgelopen jaar. Er is sprake van "een veelvoud aan dreigingen die met elkaar samenhangen".
De inlichtingendienst signaleerde in 2025 onder meer dreigingen binnen het islamitisch extremisme, anti-institutioneel extremisme, links-extremisme en rechts-extremisme. De belangrijkste terroristische dreiging komt voort uit het jihadisme en in Nederland komt die "vrijwel geheel vanuit ISIS". De beweging stuurt aanslagplegers aan. De AIVD ziet een toename van het aantal aanhangers onder jongeren tot 24 jaar.
De rechts-extremistische dreiging is tweeledig: er is een brede, niet-gewelddadige beweging, terwijl sommige rechts-extremisten daarin "een legitimatie voor het gebruik van geweld" zien. De AIVD greep in bij personen die wapens en munitie maakten en verzamelden om die "zeer waarschijnlijk" in te zetten.
Cybercrime
De oorlog in Gaza blijkt, net als in 2024, één van de belangrijkste onderwerpen voor de links-extremistische beweging. Veel van het linkse protest was activistisch: dreiging vanuit die beweging was "gering".
In 2024 signaleerde de AIVD een toename van het aantal landen met "een offensief cyberprogramma" en in 2025 bleek dat de dreiging die uitgaat van zulke programma's groter is dan eerst werd ingeschat en de bestrijding daarvan is ingewikkeld. "De strijd in het cyberdomein is een ongelijke strijd", stelt de dienst. In 2025 vonden verschillende cyberaanvallen plaats, bijvoorbeeld op het Openbaar Ministerie.
Spionagedreiging
De nationale veiligheid wordt onder meer bedreigd door samenwerkingen tussen criminele netwerken en buitenlandse overheden. Bepaalde overheden beschermen criminele netwerken in ruil voor hun diensten, waaronder het gebruik van dodelijk geweld, spionage en inmenging. Zulke netwerken hebben in 2025 "een sterke positie kunnen opbouwen". Via spionage proberen buitenlandse overheden informatie te krijgen in Nederland en Europa. De AIVD ziet "een grote aanhoudende spionagedreiging" uitgaan van onder meer Rusland, China, Iran en Marokko.
De AIVD vindt de aanvallende houding van Rusland een gevaar. "Net als in 2024 stelde Rusland zich in 2025 steeds agressiever, brutaler en provocerender op". Het land bereidt zich voor op een langdurige confrontatie met het Westen. Als gevolg daarvan is een militair conflict tussen Rusland en het Westen niet langer ondenkbaar, zegt de AIVD.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Kwaku Summer Festival, dat een aantal weekeinden in de zomer plaatsvindt in het Nelson Mandelapark in Amsterdam-Zuidoost, stopt na de editie van dit jaar. Dat maakt de organisatie van het festival bekend in een persbericht.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal huishoudens dat moeite had met het betalen van de energierekening is vorig jaar nagenoeg gelijk gebleven. Dat stellen onderzoeksinstituut TNO en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van een voorlopige schatting. Ruim een half miljoen huishoudens hadden afgelopen jaar een laag inkomen in combinatie met hoge energiekosten of een slecht te verwarmen woning. Het bedrag dat deze huishoudens tekortkomen is het afgelopen jaar toegenomen.
6 uur geleden
VINKEVEEN (ANP) - Het evenement waar Ali B donderdag zou spreken als ondernemer, wordt verplaatst. Ook heeft de rapper besloten zich terug te trekken als spreker, staat in een statement dat de organisatie via sociale media heeft gedeeld.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De twee kapotte trams die woensdagochtend op de Rotterdamse Erasmusbrug in botsing kwamen, zijn van de brug gehaald. Aan het einde van de middag was het tramspoor vrij. Fietsers en voetgangers gaan er ook weer overheen, maar wegverkeer en trams nog niet.
14 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Op de tweede dag van de Nijmeegse Vierdaagse zijn 1249 mensen uitgevallen of helemaal niet gestart. Dat zijn er bijna driehonderd meer dan vorig jaar op zogeheten Roze Woensdag, maar minder dan het jaar daarvoor. De organisatie meldt dat ruim 43.700 mensen woensdag tijdig de finish haalden.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat verwacht dit weekend speciale detectiecamera's te plaatsen bij de Merwedebrug. Na het weekend kunnen dan de eerste boetes worden uitgedeeld aan vrachtwagenchauffeurs die het verbod op vrachtverkeer negeren, meldt een woordvoerder.
16 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De Erasmusbrug in Rotterdam kan tot begin van de avond niet gebruikt worden door het verkeer. Dat schat de veiligheidsregio in. Op de brug reed woensdag aan het einde van de ochtend een tram achterop een stilstaande tram. Vijftien mensen raakten gewond, van wie een ernstig.
16 uur geleden