AIVD: ‘kwaadaardige elite’ populairste complottheorie
ZOETERMEER (ANP) - De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) ziet een "ontwikkeling" van extremisten die zich niet alleen richten tegen de overheid, maar ook meer en meer tegen allerlei organisaties en instituties. Dit staat in het jaarverslag over 2022. "Kenmerkend voor deze groep is de boodschap dat in Nederland een kwaadaardige elite aan de macht is, die ‘de vijand’ is van de Nederlandse bevolking."
De boodschap wordt ook na corona nog altijd verspreid, volgens de AIVD, en lijkt het "momenteel het populairste extremistische narratief in Nederland. Het centrale idee van anti-institutionele extremisten vormt een ernstige lange termijndreiging tegen Nederland". De inlichtingendienst noemt 2022 een "grimmig jaar", onder meer vanwege het uitbreken van de oorlog in Oekraïne. De oorlog zorgde ervoor dat gas schaars werd in Europa.
"De eerste levensbehoeften werden fors duurder. Daardoor kregen extremistische aanjagers in Nederland na de coronacrisis opnieuw gelegenheid om complottheorieën te verspreiden over een ‘kwaadaardige elite’. Soms grijpen landen als Rusland onrust in het Westen aan om in het geheim tegenstellingen in de samenleving aan te wakkeren."
Relatief nieuwe generatie
Vorig jaar zag de inlichtingendienst al een verdere radicalisering van extreem-rechts. De dreiging van rechts-terrorisme in Nederland is in 2022 "niet verminderd. In de loop van het jaar heeft de AIVD een aantal keer een mogelijke rechts-terroristische dreiging voorkomen door die actief te verstoren".
De groep waar de grootste rechts-terroristische geweldsdreiging vanuit gaat is een "relatief nieuwe generatie", bestaande uit (jonge) mannen die internationaal online met elkaar contact hebben. In chatgroepen en via kanalen praten ze "terroristisch geweld goed en verheerlijken dat". In Nederland verandert de beweging steeds van samenstelling. Er komen online profielen bij en ze verdwijnen weer, maar de omvang lijkt "uit enkele honderden aanhangers te bestaan". Vooral antisemitisme zou centraal staan in het rechts-extremisme van deze tijd.
Volgens de AIVD is er ook risico dat dreigingen gaan "overlappen". Zo zijn niet alleen politici, "maar ook journalisten, gezagsdragers, juristen en wetenschappers afgelopen jaar het doelwit geweest van extremisten of de georganiseerde misdaad".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa) heeft nog geen hulpverzoeken ontvangen van Nederlandse opvarenden van cruiseschip MV Hondius. Drie opvarenden van dat schip zijn overleden nadat ze ziek werden op het schip. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) testte er zeker één positief op het hantavirus. Het schip ligt nu voor de kust van Kaapverdië.
6 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Schoonmaakploegen zijn maandagochtend bezig bekladdingen van het Nationaal Monument op de Dam in Amsterdam te verwijderen, bevestigt de politie. Het monument is ontsierd met een rode substantie. Onder meer het woord 'genocide' is erop gespoten, ziet een ANP-fotograaf.
13 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Door een seinstoring rijden er maandagochtend geen treinen tussen Utrecht en Den Haag. ProRail kan nog niet inschatten hoe lang de problemen gaan duren, maar voorziet zeker gevolgen voor de ochtendspits.
1 uur geleden
DE BILT (ANP) - In een groot deel van het land geldt maandagochtend code geel om plaatselijk dichte mist. Met uitzondering van het noorden en noordoosten kan het zicht plaatselijk minder dan 200 meter zijn. Het KNMI heeft de weerwaarschuwing daarom afgegeven voor alle provincies, behalve Groningen, Friesland en Drenthe.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse cruisemaatschappij Oceanwide Expeditions onderzoekt de herkomst en mogelijke verspreiding van het hantavirus aan boord van de MV Hondius. Het bedrijf bevestigt in een persverklaring in de nacht van zondag op maandag dat één opvarende positief is getest op het virus. Het gaat om een patiënt die momenteel is opgenomen op de intensive care in Johannesburg in Zuid-Afrika. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) meldde dat eerder al.
4 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft rond 23.45 uur zondagavond aan de Pleinweg in Rotterdam een zwaargewonde man aangetroffen. De man zat in een auto en is mogelijk het slachtoffer geworden van een steekincident dat plaatsvond in de Tarwewijk, maar waar precies is onduidelijk.
5 uur geleden
EGMOND AAN ZEE (ANP) - Bij de kust van Egmond aan Zee is zondagavond een levende witsnuitdolfijn gestrand, meldt SOS Dolfijn. Het dier wordt koel gehouden met natte doeken, schrijft de stichting op Facebook. Volgens NH Nieuws wordt de witsnuitdolfijn naar de opvang van SOS Dolfijn gebracht om te kijken hoe het gered kan worden.
6 uur geleden