AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - De gemeente Utrecht roept bezoekers op tijdens Koningsnacht niet meer naar de binnenstad te komen. "Het is te druk op meerdere evenementen en routes in de binnenstad van Utrecht. Toegang tot de pleinen is niet meer mogelijk", meldt de gemeente.
3 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Burgemeester Carola Schouten van Rotterdam vraagt op Koningsnacht aandacht voor de veiligheid van vrouwen op straat. Op sociale media steunt Schouten de actie van de politie die zondag in het centrum van Rotterdam oranje armbandjes uitdeelt met de tekst 'Laat vrouwen veilig thuiskomen'.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De antimonarchistische groep Republiek mag geen grote opblaasbare dino langs de looproute van het koninklijk huis neerzetten in Dokkum tijdens Koningsdag. Dat heeft de rechter bepaald nadat de groep een kort geding had aangespannen tegen de gemeente Noardeast-Fryslân.
7 uur geleden
RHOON (ANP) - In het Zuid-Hollandse dorp Rhoon is op zondagmorgen een parachutist overleden. Dat bevestigt de politie na berichtgeving van regionale omroep Rijnmond. De persoon werd gevonden aan de Essendijk. Dat is een landingslocatie voor parachutisten in de regio Rotterdam.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten noemt de schietpartij tijdens het Correspondents' Dinner in Washington een "schokkende gebeurtenis". De Amerikaanse president Donald Trump en leden van zijn regering bleven ongedeerd.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In steeds meer gebieden geldt een verhoogd risico op een natuurbrand. De brandweer heeft inmiddels voor vijftien regio's fase 2 afgeroepen. Dat is het hoogste waarschuwingsniveau. Dat staat op de site van de brandweer.
10 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Zes activisten die zaterdag met auto's een opstopping op een deel van de A12 veroorzaakten zodat de weg geblokkeerd kon worden, zitten nog vast. Ze worden zondag verhoord door de politie. Een woordvoerder zegt dat het wel de verwachting is dat ze later zondag weer naar huis kunnen.
11 uur geleden