AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Onlinesupermarkt en bezorgdienst Picnic waarschuwt klanten de premium runderbavette van leverancier 't Slagershuys niet te eten. Het product kan de schadelijke STEC bacterie, een soort E. coli, bevatten.
6 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Dat Astrid Holleeder de laatste maanden niet te zien was in RTL Tonight, dat haar als vaste duider had aangetrokken, had te maken met haar veiligheid. Dat vertelt zij in RTL Boulevard.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlandse moslims beginnen aan de ramadan. De eerste dag van de vastenmaand, die elk jaar op een ander moment begint, werd dinsdag vastgesteld in Saudi-Arabië. Dit startpunt wordt door veel Nederlandse moslims gevolgd. Zij beginnen woensdag. Voor onder anderen Turks-Nederlandse moslims stond het begin van de ramadan al eerder vast aan de hand van berekeningen: hun vastentijd begint donderdag.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag veertien jaar cel geëist tegen de 71-jarige Ruben B. voor betrokkenheid bij de moord op garagehouder Louis 'Loek' van Dam in 1992 in Den Haag. De 64-jarige Van Dam werd op 27 januari van dat jaar in zijn garage in de Kritzingerstraat van achteren doodgeschoten met zes kogels, twee in zijn achterhoofd en vier in zijn rug. "Loek van Dam is geëxecuteerd zonder de moordenaar in zijn ogen te kunnen kijken", zei de officier van justitie.
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een werknemer van de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI) heeft recht op een maandelijkse toelage voor gevaarlijke werkomstandigheden. Tijdens zijn werk draagt de man regelmatig een mitrailleur en een zwaar vest. De kantonrechter is het met hem eens dat daar een financiële vergoeding bij hoort.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft maandagavond een 78-jarige man aangehouden na een dreigende situatie bij een woning in de Transvaalstraat in Amsterdam-Oost. De man stak daarbij met een mes in de richting van agenten en gooide vanuit zijn bovenwoning goederen naar hen. De betrokken agenten hebben aangifte gedaan, meldt de politie dinsdag.
14 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie in Rotterdam gaat in hoger beroep in de zaken tegen twee verdachten die een zware paal op een supportersbegeleider van Feyenoord gooiden. Dat gebeurde na afloop van de wedstrijd tegen Fenerbahçe in augustus.
14 uur geleden