AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het is slecht gesteld met de arbeidsomstandigheden van sekswerkers. De overheid controleert nauwelijks, handhaving ontbreekt structureel. Dat stelt het Sekswerk Meld- en Adviespunt (SMAP) in een rapport. Bij het meldpunt komen veel klachten binnen over exploitanten.
2 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Aanbevelingsalgoritmes van sociale media bedreigen de democratie, maar zijn wel te verbeteren. Tot deze conclusie komt het Commissariaat voor de Media (CvdM) op basis van een analyse van de gevolgen van feeds voor de vrije meningsvorming van consumenten. De mediawaakhond biedt het kabinet en toezichthouders daarom aanbevelingen voor wetgeving en naleving.
2 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - Aan de gemeenteraad van Den Bosch is maandag een petitie overhandigd met het verzoek de vijftig jonge asielzoekers die de gemeente wil opvangen, gastvrij te ontvangen. De petitie is zo'n achthonderd keer ondertekend. Volgens de indieners vooral door inwoners van het dorp Engelen, waar de opvang is gepland.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De mobiele eenheid heeft maandagavond ingegrepen bij een pro-Palestijns protest bij de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam, laat een woordvoerder van de politie weten. Actievoerders bezetten daar verschillende delen van de universiteit. Volgens de politiewoordvoerder ging het om tientallen demonstranten, van wie er 22 zijn aangehouden. De VU zegt aangifte te hebben gedaan van lokaalvredebreuk.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie Nederlandse opvarenden van de burgervloot Global Sumud Flotilla zijn maandag door Israël van de afzonderlijke boten gehaald waarmee ze met hulpgoederen naar Gaza wilden varen. Daarmee zijn nu nog drie Nederlanders onderweg op een boot die nog niet is onderschept, laat een van de opvarenden weten.
13 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De bemanning van het Nederlandse cruiseschip Hondius gaat de komende uren in kleine groepjes van boord. Volgens een woordvoerster van de GGD Rotterdam-Rijnmond zijn ze nu nog op het schip, dat maandagochtend aanmeerde in de haven van Rotterdam.
16 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een groep techkenners heeft in de rechtbank het belang van transparantie benadrukt bij de besluitvorming rond de beoogde overname van Solvinity, het bedrijf dat ervoor zorgt dat DigiD kan draaien. "De beoordeling van het grote publieke belang dat is gemoeid met deze zaak, past niet in een achterkamertje van het ministerie van Economische Zaken", zei een advocaat namens de groep journalisten, techexperts en wetenschappers die via de rechter proberen de overname van Solvinity door een Amerikaans bedrijf tegen te houden.
16 uur geleden