AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het Centraal Joods Overleg (CJO) dreigt naar de rechter te stappen als het kabinet geen inreisverbod instelt voor de artiest Kanye West, meldt de organisatie zondag in een verklaring. Het verzoek om Kanye West, bekend als Ye, de toegang tot Nederland te ontzeggen is vrijdag door het CJO neergelegd bij minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie).
6 uur geleden
DE BILT (ANP) - In Gelderland en Overijssel is code geel van kracht wegens onweersbuien, meldt het KNMI. Daarbij kan plaatselijk hagel vallen en veel neerslag, aldus het weerinstituut.
7 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Zeven deelnemers aan de halve marathon in Groningen zijn zondag bevangen door de warmte. Dat meldt Golazo, de organisator van het evenement. Van hen zijn er twee naar het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) gebracht. De andere deelnemers zijn bij de finish behandeld met bijvoorbeeld koeldekens. Uit voorzorg zijn meerdere ambulances opgeroepen. Mogelijk zijn er op de route nog meer mensen onwel geworden.
9 uur geleden
ZEIST (ANP) - De politie heeft op sociale media meerdere bedreigende en beledigende reacties binnengekregen op haar bericht over een aanhouding in Zeist waarbij agenten geweld hebben gebruikt. Het is daarom niet langer mogelijk om te reageren onder dit bericht op Facebook en Instagram, laat een woordvoerder weten. "Kritiek en een gesprek zijn goed en belangrijk, maar alle fatsoensnormen werden overschreden", zegt zij.
9 uur geleden
UTRECHT/AMERSFOORT (ANP) - Bij loopevenementen van de marathons van Utrecht en Amersfoort zijn zondag meerdere mensen onwel geworden door de hitte. Dat bevestigt een woordvoerder van de veiligheidsregio na berichtgeving door het AD. Volgens de woordvoerder hebben bij beide evenementen ook reanimaties plaatsgevonden.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief gaat deze week langs bij oppositiepartijen om te praten over afspraken over de toekomst van de sociale zekerheid. Dat zei de minister van Sociale Zaken (D66) zondag bij Buitenhof. Hij noemde onder andere Progressief Nederland, nu nog als GroenLinks-PvdA in de Tweede Kamer, en JA21 als partijen waar hij mee wil praten.
11 uur geleden
WARFFUM (ANP) - In de nacht van zaterdag op zondag hebben zestig asielzoekers in de nachtopvang in Warffum geslapen, meldt een woordvoerster van het Rode Kruis. Dat zijn er iets meer dan een nacht eerder, toen 45 mensen in de Groningse plaats werden opgevangen. Net als toen hebben afgelopen nacht twee mensen vrijwillig op het grasveld bij het aanmeldcentrum in Ter Apel doorgebracht.
13 uur geleden