AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Het onderzoek van de politie naar de explosie in de Utrechtse Visscherssteeg van donderdag 15 januari is afgerond. Dat schrijft het Utrechtse college in een brief aan de gemeenteraad. De resultaten van het onderzoek liggen nu bij het Openbaar Ministerie, dat ze beoordeelt.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is "niet eenvoudig" om landen buiten de Europese Unie vluchtelingen of afgewezen asielzoekers te laten opvangen, stelt denktank Clingendael in een rapport dat is opgesteld voor het ministerie van Asiel en Migratie. Onderzoekers schrijven dat zulke samenwerkingen weliswaar juridisch haalbaar worden als het Europese migratiepact deze zomer van kracht wordt, maar dat er nog veel problemen in de weg zitten.
3 uur geleden
NICE (ANP/BELGA) - Tom van der Bruggen, die in de jaren tachtig de beroemde speelgoedblokken van het merk Kapla uitvond, is op 80-jarige leeftijd overleden, meldt zijn echtgenote. Hij overleed afgelopen weekend in zijn woonplaats, de Franse stad Nice.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie Palestijnen krijgen vooralsnog geen hulp van het ministerie van Buitenlandse Zaken om Gaza te verlaten en naar Nederland te reizen. Hun verzoek om bijstand van Nederland af te dwingen werd afgewezen door de rechter.
5 uur geleden
TER APEL (ANP) - Bij het aanmeldcentrum in Ter Apel was het dit weekend weer druk. Ondanks de afspraak niet meer dan 2000 mensen op het terrein te hebben, waren er alle dagen 2100 mensen of meer. De dagen ervoor waren er zo'n veertig tot honderd mensen minder. De boete die het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) hiervoor moet overmaken aan de gemeente Westerwolde is opgelopen naar 3,7 miljoen euro.
7 uur geleden
HOEK VAN HOLLAND (ANP) - De Koninklijke Marechaussee heeft zaterdagavond zeventien mensen aangetroffen in een koeltrailer in Hoek van Holland. Onder hen bevonden zich zes minderjarigen. Twee verdachten zijn aangehouden op verdenking van mensensmokkel, meldt de marechaussee maandag.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Treinreizigers moeten vanaf komend weekend rekening houden met drukkere treinen en een langere reistijd door werkzaamheden op meerdere trajecten, meldt de NS. De dienstregeling in heel Nederland kan volgens de vervoerder last hebben van deze werkzaamheden. Op sommige trajecten rijden helemaal geen treinen vanwege geplande werkzaamheden. De NS adviseert mensen hun reis kort voor vertrek te plannen.
8 uur geleden