AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
'T HARDE (ANP) - Defensie zet twee Chinook-transporthelikopters in bij de bestrijding van de natuurbrand op het defensieterrein bij 't Harde in Gelderland. Dat meldt het Defensie Helikopter Commando (DHC) op X.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Koninklijke Marechaussee doet ook onderzoek naar een brand op een militair oefenterrein op de Ederheide, die op dinsdag 21 april uitbrak. Dat werd vrijdag bekendgemaakt. Bekend was al dat onderzoek loopt naar branden op oefenterreinen bij 't Harde, Oirschot en Weert.
2 uur geleden
WEERT (ANP) - In Weert geldt een noodverordening voor het gebied waar de brandweer nog steeds bezig is met het blussen van de natuurbrand. De noodverordening is donderdagavond laat ingegaan en geldt vrijdag nog steeds, laat een woordvoerder weten.
2 uur geleden
DEN HELDER (ANP) - De Vakbond voor Burger en Militair defensiepersoneel (VBM) is het eens met generaal Onno Eichelsheim, die zegt dat oefeningen van Defensie ondanks de droogte niet tijdelijk stilgelegd hoeven te worden. Deze week ontstonden drie grote natuurbranden op militaire terreinen. Voorzitter Jean Debie vindt het desondanks niet onverantwoord om onder de huidige omstandigheden te oefenen. "Militairen weten over het algemeen heel goed wat ze op zulke momenten moeten doen."
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De protocollen van Defensie over oefeningen in droge periodes moeten worden aangepast, verwacht Derk Boswijk, de verantwoordelijke staatssecretaris. In Goedemorgen Nederland kon de CDA'er hierover nog geen uitsluitsel geven, omdat onderzoek naar de natuurbranden van deze week nog loopt.
3 uur geleden
'T HARDE (ANP) - De brandweer is nog volop bezig met het controleren en nablussen van de natuurbrand op het defensieterrein bij 't Harde in Gelderland. Op meerdere plekken ontstaan nieuwe brandhaarden, die direct door de brandweer worden bestreden om verdere uitbreiding van de brand te voorkomen.
4 uur geleden
BONN (ANP) - De Duitse brandweer stuurt vrijdag 21 voertuigen met 67 mensen naar Nederland om te helpen bij het blussen van de natuurbranden. De gespecialiseerde eenheden komen uit de steden Düsseldorf, Leverkusen, Bonn, Königswinter en Ratingen.
5 uur geleden