AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
HURGHADA (ANP) - Met een toestel van Defensie zijn afgelopen nacht opnieuw gestrande reizigers opgehaald in Oman en naar het Egyptische Hurghada gebracht. In totaal zijn het 75 Nederlanders en drie mensen met andere nationaliteiten, laat het ministerie van Buitenlandse Zaken weten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland moet meer vaart maken met de energietransitie en de gasinfrastructuur in Groningen voorlopig in stand houden als "airbag" voor noodgevallen. Dat is nodig om minder afhankelijk te worden van andere landen, stellen 22 experts die gespecialiseerd zijn in veiligheid en energie in een donderdag verschenen rapport. "We bevinden ons in een zeer kritische fase ten aanzien van de importafhankelijkheid van energie", schrijven ze.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een grote meerderheid van de Tweede Kamer steunt het besluit van het kabinet om het marineschip Zr. Ms. Evertsen naar het oosten van de Middellandse Zee te sturen voor een defensieve missie om Cyprus en NAVO-bondgenoten te beschermen. Dat bleek woensdag tijdens een debat in de Tweede Kamer.
14 uur geleden
ASSEN (ANP) - Het Drents Museum moet een tentoonstelling met kunst uit New Delhi uitstellen omdat het Indiase ministerie van Cultuur heeft besloten de kunstwerken niet op transport te laten gaan. Dat meldt het museum woensdag. Het Indiase ministerie nam dat besluit volgens het museum "vanwege de huidige geopolitieke spanningen".
14 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Op de Amsterdamse huurmarkt zitten mensen met een middeninkomen in de knel. De huren in de vrije sector zijn tussen 2023 en 2025 alleen maar gestegen en het aanbod van huurwoningen neemt af doordat private verhuurders hun panden in de verkoop hebben gedaan. De groei in het aanbod aan private huur is daardoor tot stilstand gekomen. Dat meldt de gemeente op basis van het tweejaarlijkse onderzoek Wonen in Amsterdam.
15 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Nu de temperaturen stijgen, lopen minder mensen griep op. Het aantal gevonden infecties daalt, melden het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en onderzoeksinstituut Nivel. Ze concludeerden vorige week dat de jaarlijkse griepepidemie over zijn hoogtepunt heen lijkt, maar trekken nog niet de conclusie dat de epidemie voorbij is.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meer mensen hebben vroeg in het jaar last van hooikoorts. Dat meldt onderzoeksinstituut Nivel op basis van de nieuwste cijfers. In de afgelopen week gingen 174 op de 100.000 mensen naar een huisarts voor hooikoortsklachten. Dat zijn er meer dan een week eerder. Na de eerste warme dagen van 2026 meldden nog 138 per 100.000 mensen zich bij de huisarts. In de week daarvoor waren dat er 61.
16 uur geleden