AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - In het noordoosten van het land kan het vrijdagochtend glad zijn door sneeuwval en sneeuwresten. Het KNMI heeft code geel afgegeven voor de provincies Overijssel, Drenthe, Groningen, Friesland en voor de Waddeneilanden.
3 uur geleden
TILBURG (ANP) - De politie heeft de omstreden voorganger Tom de Wal eerder deze maand ten onrechte aangehouden. Dat heeft ze laten weten aan de evangelist die in Tilburg werd opgepakt. De 32-jarige Brabander spreekt zelf op sociale media van een overwinning.
6 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Het NPO Radio 2-programma Aan De Slag! van AVROTROS heeft de Gouden RadioRing gewonnen. De show van presentator Bart Arens kreeg de meeste stemmen van de vijf genomineerde programma's. Het is de eerste keer dat de dj de belangrijkste radiopublieksprijs in de wacht sleept. Eerder donderdag won Arens tijdens het gala in Hilversum ook al de RadioRing voor populairste presentator.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een hacker heeft ingebroken bij een onlinedienst van de gemeente Den Haag en enkele buurgemeenten voor mensen die zich willen laten omscholen of bijscholen. Door de hack bij Haaglanden Leert Door zijn mogelijk de persoonlijke gegevens van ongeveer 1200 mensen gestolen.
7 uur geleden
HEEMSKERK (ANP) - Zo'n honderd mensen demonstreren donderdagavond voor de deur van het gemeentehuis in Heemskerk tegen een nog te openen asielzoekerscentrum, ziet een verslaggever van het ANP. De gemeenteraad vergadert 's avonds over de kwestie. Demonstranten hebben Nederlandse vlaggen bij zich met de tekst 'Nee azc' en ook is er een Prinsenvlag te zien.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Enkele tientallen mensen zijn donderdagavond in Utrecht afgekomen op een demonstratie tegen politiegeweld. Het protest begon op het Vredenburgplein en verplaatste zich daarna naar het hoofdbureau van de politie. De demonstratie is naar aanleiding van het geweldsincident eerder deze week onder het bollendak op het Utrechtse stationsplein.
9 uur geleden
HEEMSKERK (ANP) - Het gebied rond het gemeentehuis van Heemskerk en de omgeving van het station in de Noord-Hollandse plaats zijn donderdag aangewezen als veiligheidsrisicogebied. Burgemeester Alexander Luijten heeft dat besluit genomen omdat er demonstraties zijn aangekondigd rond de gemeenteraadsvergadering van donderdagavond. Tijdens die vergadering wordt onder meer gesproken over een asielzoekerscentrum in de gemeente.
11 uur geleden