AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Shell en Eneco hebben afgelopen najaar meerdere adviezen genegeerd om vogels te beschermen door windturbines op zee enkele uren stil te zetten. De bedrijven wilden hun windpark maximaal 15 uur stilzetten, terwijl de minister van Klimaat en Groene Groei adviezen heeft afgegeven om ze dat seizoen in totaal 36 uur te laten stilstaan.
23 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie houdt er rekening mee dat de twee jongens die op nieuwjaarsdag in het Amsterdamse Piet Wiedijkpark werden doodgeschoten, uit willekeur zijn gedood. Dat meldt zij dinsdag.
32 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het online journalistieke platform De Correspondent is op zoek naar een nieuwe hoofdredactie. Hoofdredacteur en oprichter Rob Wijnberg gaat in een andere rol verder bij het platform en ook adjunct-hoofdredacteuren Rosan Smits en Maaike Goslinga gaan bij De Correspondent verder in een nieuwe rol, maakte de vertrekkende hoofdredactie dinsdag bekend.
2 uur geleden
EDE (ANP) - In Ede (Gelderland) is vogelgriep vastgesteld op een legkippenbedrijf. De 23.000 dieren op de locatie worden geruimd. Dat heeft het ministerie van LVVN (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) laten weten.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In het schooljaar 2024/25 waren er 5000 vacatures in het basis- en voortgezet onderwijs minder dan in het schooljaar ervoor. In het mbo en het speciaal basisonderwijs nam de vraag naar nieuwe werknemers juist toe. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De plannen van de nieuwe regeringscoalitie leggen veel nadruk op verbetering van de kwaliteit van leven op de lange termijn. Maar de bezuinigingen die daar tegenover staan, dreigen toch al kwetsbare groepen harder te raken en kunnen ertoe leiden dat de ongelijkheid toeneemt. Daarvoor waarschuwt het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) in een reflectie op het coalitieakkoord.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De gemeente Amsterdam stelt bij de rechter dat "beloftes aan bewoners juridisch niets waard zijn". Dat concludeert Alexander Klöpping via LinkedIn op basis van een schriftelijk verweer van de gemeente in een zaak over massatoerisme. Het Parool berichtte eerder al over het verweer. Vorig jaar stapte Stichting Amsterdam Heeft Een Keuze, met steun van Klöpping, naar de rechter omdat er ondanks een verordening te veel toeristen overnachten in de hoofdstad.
15 uur geleden