AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De Iraanse ambassadeur moest dinsdagmiddag naar het ministerie van Buitenlandse Zaken om zich te verantwoorden voor een Nederlandse diplomatieke zending die door Iran in beslag is genomen. Het is nog niet bekend of de zending inmiddels is vrijgegeven. Het ministerie spreekt van een "diplomatiek incident" en noemt het "onacceptabel".
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het boek De herinnerde soldaat van de Nederlandse schrijfster Anjet Daanje staat op de longlist van de International Booker Prize. Dat maakte de organisatie achter de prestigieuze prijs voor het beste naar het Engels vertaalde fictiewerk dinsdag bekend.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De landelijke intocht van Sinterklaas is dit jaar in Grave (gemeente Land van Cuijk), meldt de NTR. Sinterklaas komt op zaterdag 14 november aan in de Brabantse plaats. Vorig jaar kwam de goedheiligman aan op Texel.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Op zaterdag 28 februari en zondag 1 maart rijden er geen treinen van en naar station Amsterdam Zuid, meldt ProRail. Dat komt door werkzaamheden. Het station wordt vernieuwd.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag in hoger beroep vijftien jaar cel en tbs met dwangverpleging geëist tegen de 37-jarige Sander K. voor het verkrachten en doden van Arina Sasina (34) uit Amsterdam. K. sneed het lichaam van de vrouw daarna in stukken. Hij werd opgepakt voordat hij de lichaamsdelen kon laten verdwijnen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De alarmcentrales van de ANWB en Eurocross hebben dit wintersportseizoen voorlopig meer hulpverzoeken gekregen na wintersportongelukken vergeleken met vorig jaar. De hulpdiensten staan Nederlandse wintersporters bij na ongevallen. Beide centrales repatrieerden dit jaar al meer dan tweehonderd onfortuinlijke wintersporters.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie is in december gestopt met het Criminaliteits Anticipatie Systeem (CAS), een algoritme dat het risico op criminaliteit voorspelde. Dat bevestigt de politie na berichtgeving in de Volkskrant. De Algemene Rekenkamer constateerde jaren geleden al dat het algoritme niet voldeed.
7 uur geleden