AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De jaarlijkse paddentrek gaat van start. Dat schrijft RAVON (Reptielen Amfibieën Vissen Onderzoek Nederland) op zijn website. In heel Nederland trekken de komende tijd amfibieën naar het water om zich voort te planten.
58 minuten geleden
ASSEN (ANP) - De politierechter in Assen heeft activist Jan H. (54) een celstraf van zes weken opgelegd, waarvan een maand voorwaardelijk, voor het oproepen tot grenscontroles door burgers. Deze controles hebben daarna ook daadwerkelijk plaatsgevonden. "Ik vind dat u hier over de grens bent gegaan", zei de rechter.
3 uur geleden
ASSEN (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft maandag 45 dagen cel geëist, waarvan dertig voorwaardelijk, tegen activist Jan H. (54) omdat hij in juni op zijn Facebookpagina zou hebben opgeroepen tot grenscontroles door burgers. Ook eiste justitie een verbod op het plaatsen van berichten op Facebook en WhatsApp in groepen met meer dan tien deelnemers.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft via X Rob Jetten gefeliciteerd met zijn aanstelling als premier. "Van economie tot veiligheid - we zullen samenwerken in het belang van Nederland en heel Europa", schrijft ze.
5 uur geleden
TER APEL (ANP) - In het aanmeldcentrum in het Groningse Ter Apel zaten ook tijdens het weekeinde meer asielzoekers dan toegestaan. De totale dwangsom voor opvangorgaan COA is daardoor opgelopen tot boven de 4 miljoen euro.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Enkele tientallen klimaatactivisten voeren maandag actie buiten paleis Huis ten Bosch in Den Haag. Daar wordt het nieuwe kabinet beëdigd. De demonstranten zijn bij de paleishekken op de grond gaan zitten en hebben fietsen neergelegd. Ook tonen ze spandoeken met 'Jetten, doe wat je beloofd hebt'.
6 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De NS geeft naar verwachting eind april de eerste veiligheidsmedewerkers een wapenstok voor een proef die een jaar duurt. De vervoerder kreeg vorig jaar toestemming van het kabinet om maximaal 75 ov-boa's een korte wapenstok te laten dragen. De medewerkers die meedoen aan de proef zijn verdeeld over de standplaatsen Rotterdam, Den Haag, Zwolle en Den Bosch.
9 uur geleden