AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
VLISSINGEN (ANP) - In Vlissingen is een politieactie om hulp te bieden bij een persoon met "onbegrepen gedrag" vrijdagavond geëindigd met een aanhouding waarbij een schot is gelost, meldt de politie Zeeland. Tijdens de actie in de Kasteelstraat raakte een diensthond gewond.
16 minuten geleden
NIJKERK (ANP) - Bij het Israëlcentrum in het Gelderse Nijkerk heeft vrijdagavond laat een explosie plaatsgevonden. Het centrum van de organisatie Christenen voor Israël beschrijft het pand op zijn website als 'een ontmoetingsplek voor christenen met hart voor Israël'.
18 minuten geleden
MAASTRICHT (ANP) - De twintig actievoerders die zijn opgepakt voor de bezetting van een gebouw van de Universiteit Maastricht zijn vrijdag vrijgelaten, maar blijven wel verdachte. Dat laat de politie weten.
6 uur geleden
RIGA/AMSTERDAM (ANP) - Een van de mannen die is veroordeeld voor betrokkenheid bij de ontvoering van het destijds 2-jarige meisje Insiya is vorige week in Letland gearresteerd, bevestigt het Openbaar Ministerie (OM) na berichtgeving door De Telegraaf. Donderdag is hij overgeleverd aan Nederland.
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De advocaat van de 25-jarige Sendric S., verdacht van het plegen van drie moorden in Rotterdam-IJsselmonde, wil dat de rechtbank zijn cliënt alleen tbs met dwangverpleging oplegt en geen gevangenisstraf.
12 uur geleden
TER APEL (ANP) - De oproep van asielminister Bart van den Brink (CDA) aan gemeenten om snel bij te springen met noodopvang, lijkt zijn vruchten te hebben afgeworpen. De drukte bij het aanmeldcentrum voor asielzoekers in Ter Apel is afgenomen tot onder het maximum van 2000 en de winteropvang in Biddinghuizen komt zoals afgesproken vrijdag leeg, meldt het COA.
12 uur geleden
ROERMOND (ANP) - Het Openbaar Ministerie vervolgt niemand voor de dodelijke woningbrand in Roermond in september vorig jaar, zo is vrijdag bekendgemaakt. Er zijn namelijk geen verdachten in beeld die nog in leven zijn, aldus het OM.
12 uur geleden