AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Aan de Nieuwe Binnenweg in Rotterdam heeft in de nacht van woensdag op donderdag een schietpartij plaatsgevonden. Een persoon raakte gewond en is naar het ziekenhuis gebracht. Dat meldt de politie.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Na een sterke start van het jaar is de woningmarkt aan het afkoelen door de gestegen hypotheekrente. ABN AMRO verwacht hierdoor dat de huizenprijzen dit jaar met maar 3 procent stijgen en volgend jaar met 4 procent. De groei van de inkomens en het beperkte woningaanbod stutten de prijzen wel, staat in een rapport van de bank.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-minister Frank Rijkaart wordt waarnemend burgemeester in de Zuid-Hollandse gemeente Teylingen. De 48-jarige Rijkaart neemt op 1 september de taken over van Carla Breuer, die na twaalf jaar stopt in de fusiegemeente. Breuer begint binnenkort al als waarnemend burgemeester van Zoeterwoude en combineert dat nog enkele weken met haar werk in Teylingen.
8 uur geleden
ASSEN (ANP) - De BBB in Drenthe is uit de coalitie met VVD, PvdA en CDA gestapt. Nadat de BBB zich tegen de stikstofkoers van de eigen gedeputeerde Henk Emmens had gekeerd, rees de vraag of de BBB de samenwerking zou kunnen voortzetten. Na beraad tussen de coalitiepartijen stelde BBB'er Willem Vossebeld dat zijn fractie heeft besloten het samenwerkingsverband te verlaten, omdat de andere partijen het coalitieakkoord "dood hadden verklaard".
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het laatste kunstwerk van de onlangs overleden Wim T. Schippers is woensdagmiddag onthuld in het Stedelijk Museum in Amsterdam. Het werk, dat Wim is weg 1942-2026 (onvoltooid) heet, is door Schippers voor zijn overlijden aan het museum geschonken. Bij de onthulling waren zo'n honderd vrienden van de kunstenaar aanwezig, onder wie Paul Haenen, Titus Muizelaar, Dick van den Toorn en Sjarel Ex.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheden die betrokken zijn bij de Rotterdamse haven werken aan maatregelen om vier Natura 2000-gebieden rond het omvangrijke industriegebied te laten herstellen. Dat is nodig om te zorgen dat weer vergunningen kunnen worden gegeven voor projecten in de haven. De vergunningverlening ligt zo goed als stil sinds een uitspraak van de Raad van State, eind 2024, waardoor het 'schuiven' met stikstofruimte nagenoeg onmogelijk is geworden.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Jaap van Dissel vindt het nog steeds terecht dat hij zich heeft verzet tegen een mondkapjesplicht in de publieke ruimte om de coronapandemie in te dammen. De toenmalig voorzitter van het Outbreak Management Team (OMT) haalde uit verschillende onderzoeken dat hiermee weinig besmettingen voorkomen zouden worden. Daarom was een "dwingend advies" niet op zijn plek, zei Van Dissel tijdens zijn tweede verhoor van de parlementaire enquêtecommissie corona.
11 uur geleden