AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft maandagavond een 78-jarige man aangehouden na een dreigende situatie bij een woning in de Transvaalstraat in Amsterdam-Oost. De man stak daarbij met een mes in de richting van agenten en gooide vanuit zijn bovenwoning goederen naar hen. De betrokken agenten hebben aangifte gedaan, meldt de politie dinsdag.
40 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie in Rotterdam gaat in hoger beroep in de zaken tegen twee verdachten die een zware paal op een supportersbegeleider van Feyenoord gooiden. Dat gebeurde na afloop van de wedstrijd tegen Fenerbahçe in augustus.
40 minuten geleden
DEN BOSCH (ANP) - De rechtbank in Den Bosch heeft een 81-jarige man uit Eindhoven veroordeeld tot een gevangenisstraf van twaalf jaar voor het doodsteken van zijn 75-jarige vrouw. De rechtbank spreekt van een gruwelijke daad. De opgelegde straf valt twee jaar langer uit dan de officier van justitie had geëist.
2 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - Een 36-jarige man uit het Overijsselse Raalte, verdacht van zes zedenmisdrijven met jonge kinderen, heeft dinsdag ten overstaan van de rechtbank in Zwolle uitvoerig zijn spijt betuigd voor zijn daden. "Ik schaam me diep voor wat ik de slachtoffers en hun ouders heb aangedaan", zei hij. "Ik neem mijn verantwoordelijkheid. Ik begrijp nog steeds niet wat me bezielde en hoe het zover heeft kunnen komen."
2 uur geleden
TER APEL (ANP) - In het aanmeldcentrum in Ter Apel zitten opnieuw 2100 asielzoekers. Dat is vergelijkbaar met de afgelopen nachten. Opvangorgaan COA verplaatst mensen naar locaties elders, maar krijgt ook nieuwe asielzoekers binnen, waardoor de bezetting netto niet veel verandert.
3 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Bij het dorp Usquert in de provincie Groningen is maandagavond een aardbeving geweest. Die had een magnitude van 0.9, te licht om te voelen. Het is de 2000e aardbeving door gaswinning die in Nederland is geregistreerd. De eerste was in 1986 bij Assen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In het onderzoek naar het datalek bij laboratorium Clinical Diagnostics hebben 118 personen aangifte gedaan, meldt het Openbaar Ministerie. Het OM opende afgelopen zomer een strafrechtelijk onderzoek naar het datalek, waarbij persoonsgegevens van 855.000 mensen waren gestolen.
4 uur geleden