AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
KESSEL (ANP) - De natuurbrand die donderdagochtend uitbrak aan de Venneweg in het Noord-Limburgse Kessel is onder controle. Dat meldt de veiligheidsregio Limburg-Noord in de nacht van donderdag op vrijdag. De brandweer is nog wel enige tijd bezig met nablussen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Twee pelotons uit Frankrijk en Duitsland komen Nederland helpen met het bestrijden van natuurbranden. Dat zegt Anton Slofstra, commandant Brandweer Nederland, op Radio 1. In totaal zijn dat acht voertuigen die speciaal voor natuurbranden bedoeld zijn en bijbehorende bemensing en commandovoering. Ook krijgt Nederland een helikopter te leen, waar een grote waterzak onder kan worden gehangen.
5 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - In de rapporten van de leden van 24 stembureaus zijn bij de herverkiezingen van woensdag in Gorinchem geen bijzonderheden gemeld. Ditmaal zijn er iets meer volmachten uitgegeven. Dat zou kunnen komen door de meivakantie.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Natuurmonumenten maakt zich "ernstig zorgen" om de natuur vanwege de grote branden deze week. Dat zei lobbyist Nelleke Hijmans van de organisatie donderdagavond in talkshow Eva.
6 uur geleden
OIRSCHOT (ANP) - De brand op de Oirschotse Heide in Noord-Brabant is omsingeld en breidt zich naar verwachting niet meer uit. Dat meldt de veiligheidsregio Brabant-Zuidoost. De brandweer zal zeker tot middernacht bezig zijn met blussen. Het gebied is nog afgezet.
6 uur geleden
ROOSENDAAL (ANP) - De medische toestand van Mark Buijs, de burgemeester van Roosendaal, is licht verbeterd maar er is nog veel onduidelijk. Dat schrijft de gemeente op haar website. Naar verwachting gaat zijn herstel een lange tijd duren.
6 uur geleden
WEERT (ANP) - De natuurbrand bij Weert breidt zich niet meer verder uit, zegt de veiligheidsregio. Volgens een woordvoerder beslaat de brand nu een gebied van naar schatting 700.000 vierkante meter, oftewel 70 hectare. Het lukt de brandweer om de brand binnen die zone te houden via zogeheten 'stoplijnen'.
9 uur geleden