AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
LOOSDRECHT (ANP) - De noodverordening en het veiligheidsrisicogebied in Loosdrecht worden niet verlengd. Dat meldt de gemeente Wijdemeren. De maatregelen golden nadat relschoppers op 12 mei brand stichtten tijdens een demonstratie tegen een tijdelijke noodopvang voor asielzoekers.
4 uur geleden
TER APEL (ANP) - De asielzoekers die donderdagnacht niet terechtkunnen in het opvangcentrum in het Groningse Ter Apel, worden overgebracht naar het nabijgelegen Gieten. Dat meldt een woordvoerder van het Rode Kruis.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het Domplein in Utrecht is donderdagavond rond 18.30 uur gevuld met honderden mensen die een demonstratie voor solidariteit bijwonen. Dat ziet een ANP-verslaggever. De sfeer is gemoedelijk. De demonstratie is een initiatief van De Straat Op, een samenwerkingsverband van verschillende organisaties zoals DeGoedeZaak, Extinction Rebellion (XR) en de Dolle Mina's.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Geen van de personen die zich nog op het Nederlandse cruiseschip Hondius bevonden toen het aanmeerde in Rotterdam is besmet met het hantavirus. Ook vertonen zij geen klachten, meldt minister Sophie Hermans (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) donderdag in een brief aan de Kamer.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal gevangeniscellen dat nodig is, blijft de komende jaren stijgen, schrijft het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) in een prognose. Bijna alle cellen in Nederland zijn al bezet. Er is alleen geen tekort door noodmaatregelen.
10 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Vier jonge mannen uit Utrecht moeten op 14 en 15 september voor de rechter verschijnen voor het verspreiden van een zogeheten 'bangalijst'. Daarop stonden namen, persoonlijke gegevens en foto's van vrouwelijke studenten, met daarbij seksuele, grove en beledigende opmerkingen. De lijst ging in maart 2024 rond op internet en in groepsapps, aldus het OM.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De parlementaire enquêtecommissie corona heeft "een strijd moeten leveren" om documenten los te krijgen over de besluitvorming tijdens de coronapandemie. Dat heeft commissievoorzitter Daan de Kort (VVD) gezegd tijdens een persconferentie. De enquêtecommissie begint volgende week met haar openbare verhoren.
13 uur geleden