AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Defensie heeft op verzoek van het RIVM een militair arts naar het cruiseschip Hondius gestuurd om medische ondersteuning te verlenen. De arts zorgt aan boord voor verdere medische begeleiding van de opvarenden, schrijft Defensie op haar website. Ook denkt de arts momenteel mee over hoe de passagiers veilig van boord gehaald kunnen worden. Daarbij wordt bijvoorbeeld gekeken naar mogelijke quarantainemaatregelen.
24 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Naast de welbekende Eindexamenklachtenlijn komt het Landelijk Aktie Komitee Scholieren (LAKS) dit jaar met de zogenoemde stresslijn. Die is er voor eindexamenleerlingen die geen klacht willen indienen, maar "behoefte hebben aan een luisterend oor in deze stressvolle periode". Want volgens LAKS-bestuurder Inass Jagour verdienen scholieren "een plek om stress en prestatiedruk te uiten".
48 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij de stewardess van KLM die werd getest op het hantavirus is de uitslag van de test negatief. Dat bevestigt de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). De vrouw uit Haarlem was eerder in het Zuid-Afrikaanse Johannesburg in contact gekomen met een Nederlandse vrouw die later overleed aan het virus.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - Bij twee Britse burgers is inmiddels bevestigd dat ze besmet zijn met het hantavirus. Er is ook nog een vermoedelijke besmetting bij een Brit op het eiland Tristan da Cunha, dat deel uitmaakt van Sint-Helena, melden Britse overheidsdiensten in een verklaring. Ze zeggen samen te werken met de internationale autoriteiten om voorbereidingen te treffen voor de terugkeer van opvarenden van het Nederlandse cruiseschip Hondius.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Vrije Universiteit Amsterdam heeft alle systemen die in verbinding staan met onderwijssoftware Canvas losgekoppeld. Dat liet de onderwijsinstelling weten nadat hackersgroep ShinyHunters donderdagavond de Canvas-sites van meerdere Nederlandse universiteiten had weten over te nemen.
6 uur geleden
UITHOORN (ANP) - De Noord-Hollandse gemeente Uithoorn plaatst cameratoezicht in een straat waar dit jaar een asielzoekerscentrum moet komen. De camera's zijn voor een periode van twee weken en zijn bedoeld "ter bescherming van de openbare orde en veiligheid aan de Wiegerbruinlaan", aldus de gemeente.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister-president Rob Jetten noemt de aanval met een vuurwerkbom op het partijkantoor van zijn eigen partij D66 "een laffe daad van intimidatie".
11 uur geleden