AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De ondernemersorganisaties VNO-NCW Brabant Zeeland en VNO-NCW Midden (Flevoland, Gelderland, Overijssel en Utrecht) roepen het kabinet op netcongestie als een nationale crisis te behandelen. In een brief aan staatssecretaris Jo-Annes de Bat (Klimaat en Groene Groei) staan voorstellen voor de aanpak van de overbelasting van het stroomnet. Ook de gemeente Eindhoven en regionale ondernemingsverenigingen hebben hun handtekening onder de oproep gezet.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Van 74 van de 100 verdachten van wie de politie beelden heeft getoond in een actie tegen oplichting is de identiteit bekend. Inmiddels zijn 38 verdachten verhoord, bij de rest is een verhoor gepland of is het onderzoek nog gaande, laat de politie weten.
2 uur geleden
VICTORIA (ANP/AFP) - Een Canadese passagier van het Nederlandse cruiseschip m/v Hondius heeft wel degelijk positief getest op het hantavirus. Dat hebben de Canadese gezondheidsdiensten zondag bekendgemaakt. Zaterdag werd al bekend dat de Canadese opvarende positief had getest, maar met de toevoeging dat het een "voorlopig" resultaat betrof. Een laboratorium heeft de positieve testuitslag nu bevestigd.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De deelname van diverse burgemeesters en wethouders aan Nakba-herdenkingen is niet goed gevallen bij Joodse organisaties. Koepelorganisatie Centraal Joods Overleg (CJO) roept na de herdenkingen van afgelopen weekend bestuurders op "zich te onthouden van eenzijdige politieke stellingnames over het Arabisch-Israëlische conflict en zich te richten op waarvoor zij zijn aangesteld: het dienen van alle inwoners van hun gemeente, zonder onderscheid".
13 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Overheden en andere beleidsmakers in Europa moeten meer doen om de impact van klimaatverandering op de gezondheid te beperken. Een onafhankelijke commissie die vorig jaar in het leven is geroepen door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) presenteert zondag verschillende aanbevelingen om de politiek en de internationale gemeenschap tot actie aan te zetten.
17 uur geleden
PUTTEN (ANP) - Bij een tankstation langs de A28 bij Putten in Gelderland heeft een confrontatie tussen tientallen voetbalsupporters plaatsgevonden. Daarbij is een auto in brand gestoken, meldt een woordvoerder van de politie Oost-Nederland.
17 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft twaalf demonstranten opgepakt die een kolenspoor in de Rotterdamse haven onklaar wilden maken. In totaal waren daar ongeveer dertig activisten van Kappen met Kolen, aldus de politie. Ze wilden steentjes onder het spoor vandaan halen. Volgens de politie luisterden de twaalf niet naar de aanwijzingen.
19 uur geleden