AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
WENEN (ANP) - De Vlaamse omroep VRT wil dat de omroepen die zijn aangesloten bij de European Broadcasting Union (EBU) gaan stemmen over welke landen mogen meedoen aan het Eurovisie Songfestival. Ook wil de Vlaamse zender een duidelijke stellingname tegen oorlog en geweld. Als dat niet gebeurt, stuurt België volgend jaar geen kandidaat.
9 uur geleden
VICTORIA (ANP) - Een Canadese opvarende van het Nederlandse cruiseschip m/v Hondius is positief getest op het hantavirus. Dat meldt omroep CBC op basis van een Canadese gezondheidsfunctionaris.
11 uur geleden
BARENDRECHT (ANP) - Demonstranten van de groep Geef Tegengas hebben zaterdag opnieuw een spoorlijn in het havengebied van Rotterdam geblokkeerd. Het is de achtste dag op rij dat dit gebeurt. Goederentreinen kunnen daardoor niet van en naar de haven rijden.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In enkele steden wordt zaterdagmiddag onder de noemer Nationaal Protest geprotesteerd tegen onder meer asielopvang en bezuinigingen op de zorg. De organisatie zei vooraf uit te gaan van een vreedzame en massale demonstratie. De actie was aangekondigd in negen steden. Hier en daar zijn ook mensen de straat opgegaan om een tegengeluid te laten horen.
18 uur geleden
PURMEREND (ANP) - De politie is vrijdagavond op een kermis in Purmerend aangevallen door tientallen jongeren. Dat gebeurde nadat agenten een grote vechtpartij tussen meerdere jonge mensen hadden gestopt. Een deel van de groep keerde zich tegen de politie en bekogelde die met vuurwerk en stenen.
18 uur geleden
ENSCHEDE (ANP) - Radio- en televisiepresentator Bas Westerweel is onverwacht overleden op 62-jarige leeftijd. Dat bevestigt zijn familie aan het ANP na berichtgeving van RTL Boulevard. Westerweel overleed in de nacht van donderdag op vrijdag in zijn slaap.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie en de beveiliging van de Westfield Mall of the Netherlands in Leidschendam hebben zaterdagochtend een paar honderd mensen uit het winkelcentrum weggestuurd. Voor de Swatchwinkel stond een lange rij omdat daar zaterdag een nieuw horloge in de verkoop zou gaan.
21 uur geleden