AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Drie opvarenden van het cruiseschip Hondius, dat voor de kust van Kaapverdië ligt, zijn woensdag van het schip afgehaald, meldt Tedros Adhanom Ghebreyesus, de topman van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Zij zijn vermoedelijk besmet met het hantavirus en zullen in Nederland medische zorg krijgen.
1 uur geleden
MOERDIJK (ANP) - De zes partijen die de nieuwe coalitie in Moerdijk gaan vormen, hebben hun bestuursakkoord voor de komende jaren gepubliceerd. Ze benadrukken daarin nog eens hoe belangrijk ze het vinden dat inwoners voor de lange termijn duidelijkheid krijgen over alle uitbreidingsplannen voor de industrie en energie-infrastructuur. Ook dringen ze aan op "ruimhartige compensatie" voor mensen die moeten vertrekken.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft woensdag zeven maanden cel geëist tegen Joseph Leijdekkers (71), de vader van Jos Leijdekkers, oftewel Bolle Jos, voor het witwassen van een horloge. Dat werd aangetroffen bij een doorzoeking van zijn huis in Rotterdam in januari 2023. Daarbij werden meerdere horloges, contant geld en een jammer gevonden.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Drie opvarenden van het cruiseschip Hondius, dat voor de kust van Kaapverdië ligt, worden nog woensdagochtend lokale tijd geëvacueerd. Dat meldt cruisemaatschappij Oceanwide. In Kaapverdië is het drie uur vroeger dan in Nederland.
1 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem is op zoek naar IKEA-producten uit de periode 1978 tot 2008. Iedereen die denkt thuis iets te hebben dat interessant kan zijn en er een verhaal bij heeft, mag contact opnemen. Het museum wil er zijn collectie mee uitbreiden. Het herbergt al veel Nederlands huisraad van de laatste tweehonderd jaar, maar nauwelijks iets van de Zweedse meubelketen. Gebruikssporen zijn geen punt.
2 uur geleden
ZURICH (ANP/RTR) - Een man bij wie het hantavirus is vastgesteld, wordt behandeld in een ziekenhuis in Zürich, meldt de Zwitserse overheid. De patiënt is eerder aan boord geweest van het Nederlandse cruiseschip MV Hondius, waar een uitbraak plaatsvond.
2 uur geleden
MADRID (ANP/RTR) - Het Nederlandse cruiseschip waarop het hantavirus werd vastgesteld, zal aanmeren in Tenerife, meldt de Spaanse zender TVE op gezag van het Spaanse ministerie van Volksgezondheid. De president van de autonome Spaanse archipel zegt tegen de komst te zijn en vreest voor gezondheidsgevolgen, zei hij woensdag tegen radiozender COPE.
3 uur geleden