AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De akoestische gitaar van George Kooymans is voor 28.000 euro geveild. Dat heeft Stichting ALS Nederland zondagavond bekendgemaakt. De totale opbrengst van de onlineveiling bedraagt ruim 57.000 euro. Het bedrag wordt gedoneerd aan onderzoek naar de dodelijke zenuw- en spierziekte ALS, waaraan de zanger en gitarist van Golden Earring vorig jaar is overleden.
3 uur geledenVLAGTWEDDE (ANP) - Bij een pluimveebedrijf in het Groningse Vlagtwedde, gemeente Westerwolde, is vogelgriep vastgesteld. De ongeveer 35.000 leghennen op de locatie worden gedood, laat het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) weten.
9 uur geledenBREDA (ANP) - Een 38-jarige man heeft zaterdagavond voor flink wat overlast gezorgd in het centrum van Breda. De man vernielde prullenbakken, trok borden omver en betastte verschillende vrouwen. Hij is aangehouden en zit nog vast. Tijdens zijn aanhouding plaste de man in de politiebus en beet hij een politiebeambte in de hand.
12 uur geledenUTRECHT (ANP) - Mensen moeten tot maandagochtend rekening houden met gladheid wanneer ze de weg opgaan en hun rijstijl daarop aanpassen. Volgens Rijkswaterstaat kan het op veel plaatsen glad worden. Strooiwagens staan klaar om te strooien, voegt de organisatie toe.
12 uur geledenSINT JOOST (ANP) - Een politieauto heeft zaterdagnacht een aanrijding gehad met een ander voertuig bij het Limburgse dorp Sint Joost. Volgens de politie is de bestuurder van de aangereden auto met de ambulance naar een ziekenhuis gebracht.
13 uur geledenMILAAN (ANP) - Koning Willem-Alexander en koningin Máxima hebben shorttracker Jens van 't Wout gefeliciteerd met zijn tweede gouden medaille tijdens de Olympische Winterspelen. Het koningspaar spreekt in een bericht op sociale media van "een razend spannende finale".
15 uur geledenWASSENAAR (ANP) - Meer dan de helft van de Nederlanders steunt delen van de rechtse MAGA-ideologie van de Amerikaanse president Donald Trump. Dat blijkt uit een onderzoek van instituut Clingendael. 54 procent van de ondervraagden gelooft dat de 'westerse beschaving', waarbij de definitie daarvan aan henzelf is gelaten, bedreigd wordt. Een grote groep staat kritisch tegenover migratie en progressieve ideeën.
17 uur geleden