AIVD: dreigingsbeeld voor Nederland in 2023 in veel opzichten slechter
ZOETERMEER (ANP) - Het grimmige dreigingsbeeld voor Nederland is het afgelopen jaar "in veel opzichten slechter geworden", dat stelt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) dinsdag in het jaarverslag over 2023. Het wereldwijde jihadisme vormde ook vorig jaar nog altijd de voornaamste dreiging voor Nederland, volgens de dienst.
Zo hebben Westerse inlichtingendiensten "een tiental" aanslagplannen verijdeld in Europa. In Duitsland werd rond de jaarwisseling een aanslag voorkomen rond de Dom in Keulen. Daar zouden islamisten van plan zijn geweest om een aanslag te plegen met een auto. Ook werd begin 2023 een aanslag verijdeld op het Nederlandse consulaat in Istanbul.
In Nederland zijn in vier zaken mensen aangehouden nadat de AIVD had gewaarschuwd in een ambtsbericht. De dienst zag afgelopen jaar een opleving van het jihadisme en een toegenomen dreiging, aangejaagd door koranvernielingen en het conflict tussen Israël en Hamas. De beweging viel op 7 oktober Israël aan, waarbij honderden mensen werden gedood. "Het conflict in Gaza heeft in 2023 gezorgd voor verharding van extremistische standpunten", aldus de AIVD.
Russische beïnvloeding
Ook de oorlog tussen Oekraïne en Rusland zorgt nog altijd voor dreiging. De dienst ziet dat de opstelling van de Russen ten opzichte van het Westen het afgelopen jaar is verhard.
Volgens de AIVD is de "machtsbalans die er in de wereld lang was, uit evenwicht" en dat maakt de situatie "mede zo precair". Het leidt ertoe dat landen proberen economisch voordeel te halen door cyberaanvallen, maar ook door spionage of zich te mengen in binnenlandse aangelegenheden. "Soms met grote brutaliteit", ziet de dienst. "Zo probeerde Rusland in 2023 ons publieke debat te beïnvloeden en heeft het de hand gehad in demonstraties in Nederland tegen westerse steun voor Oekraïne."
Aantasting verdienvermogen
De AIVD gaat dit jaar het onderzoek naar de dreiging uit China opvoeren. "Het land tast het verdienvermogen van het Nederlandse bedrijfsleven aan door cyberaanvallen, gebruik van spionage, insiders, heimelijke investeringen en illegale export", ziet de dienst. "China is daadwerkelijk in staat de verhoudingen in de wereld naar zijn hand te zetten. De gevolgen daarvan voor Nederland kunnen ingrijpend zijn."
Daarnaast onderzocht de AIVD ook criminele netwerken die de democratische rechtsorde zouden bedreigen door "extreem geweld, infiltratie en corruptie". Volgens de dienst vormen deze netwerken een probleem voor de nationale veiligheid. "De bescherming daarvan is een taak van de AIVD."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Omwonenden van de Amsterdamse Vondelkerk, die door de grote brand hun huis uit moesten, kunnen weer terug. Volgens de veiligheidsregio is de omgeving opgeruimd en ontdaan van onder meer roet- en asdeeltjes. De opvanglocatie in de P.C. Hooftstraat, waar tientallen mensen de nieuwjaarsnacht moesten doorbrengen, is gesloten, zegt een woordvoerster van de gemeente.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat waarschuwt weggebruikers dat de weersomstandigheden op veel plekken voor gevaarlijke situaties kunnen zorgen de komende dagen. Ook al wordt er gestrooid.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Dick Schoof heeft de Zwitserse bondspresident Guy Parmelin gecondoleerd na de brand in een bar waarbij ongeveer veertig doden zijn gevallen.
6 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Nederlandse brandwondencentra staan klaar om slachtoffers van de ramp in het Zwitserse skioord Crans-Montana op te vangen. Ze staan met elkaar in contact en wachten of hun inzet nodig is.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het kerkgenootschap Liberty Church is "zeer bedroefd" over de verwoestende brand in de Vondelkerk in Amsterdam. De kerkgemeenschap had de kerk sinds 2017 in gebruik en hield er iedere zondagochtend twee diensten.
7 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - De verdachte van betrokkenheid bij de dood van een jongen door vuurwerk tijdens de jaarwisseling in Nijmegen is donderdagmiddag door de politie vrijgelaten. Hij dient zich wel beschikbaar te houden voor het verdere onderzoek, meldt de politie.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Dierenbescherming heeft rond oud en nieuw ruim 300 meldingen ontvangen van vermiste huisdieren, gewonde dieren en andere incidenten. 34 meldingen werden gedaan tijdens nieuwjaarsnacht. Dat is een lichte stijging ten opzichte van vorig jaar. In totaal rukte de Dierenambulance meer dan 150 keer uit, meldt de organisatie.
8 uur geleden