Afstappen van toeslagen kan, maar is duur, moeilijk en risicovol
DEN HAAG (ANP) - De politieke wens om van het toeslagenstelsel af te stappen, kan worden waargemaakt. Maar aan elk alternatief kleven nadelen, zo staat in een rapport in opdracht van het kabinet waarin achttien opties zijn uitgewerkt. Bovendien duurt het, afhankelijk van de variant waar de politiek voor kiest, in elk geval meerdere kabinetsperiodes voordat zo'n alternatief goed en wel werkt. Daarnaast is vrijwel elke variant minder gericht en daardoor vaak duurder. Juist mensen met een kleine portemonnee, die het meest afhankelijk zijn van toeslagen, kunnen geraakt worden.
Veel partijen willen af van het toeslagenstelsel. Mede door het toeslagenschandaal is de afkeer tegen het ingewikkelde systeem gegroeid. Het stelsel zorgt ervoor dat mensen uiterst gericht inkomensondersteuning van de overheid krijgen. In 2024 ontvangen 8 miljoen mensen in totaal 20 miljard euro aan toeslagen. Maar juist door die precisie is het stelsel erg complex. Als iemand onverwacht te veel toeslagen ontvangt, moet die persoon bovendien voorgeschoten toeslagen terugbetalen.
Omdat het alternatief voor de kinderopvangtoeslag (bijna gratis kinderopvang) verder is uitgewerkt, is die toeslag als enige niet meegenomen in het rapport.
Drie richtingen
Een nieuw kabinet kan volgens het rapport grofweg drie richtingen kiezen: het afschaffen van het hele stelsel met een volledig alternatief voor toeslagen, specifieke opties voor elk van de drie toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag en het kindgebonden budget) en het fundamenteel aanpassen van het huidige stelsel. De toeslagen kunnen bijvoorbeeld vervangen worden door een grote belastingkorting, of ze kunnen worden gebundeld in één centrale "basisbehoeftetoeslag".
Maar het rapport geeft een nieuw kabinet ook een breed scala aan andere mogelijkheden. In plaats van huurtoeslag kunnen de huren bijvoorbeeld worden gematigd. De overheid compenseert dan verhuurders hiervoor. Het herzien, aanpassen of afschaffen van toeslagen is hoe dan ook "makkelijker gezegd dan gedaan", wordt duidelijk uit het rapport. In veel gevallen wordt de steun minder gericht. De doelgroep wordt groter, en mensen met de kleinste portemonnee krijgen niet altijd meer de meeste steun. Nieuwe regelingen zijn vaak duurder, en het overstappen zal de overheid sowieso veel geld kosten. Dit zal bovendien lang duren.
Eén genoemd alternatief voor de huurtoeslag zal zeker dertig jaar duren. Hoewel dit een uitschieter is, eisen bijna alle varianten jaren aan voorbereidingstijd en invoering. Daarbij moet de wet die zo'n hervorming mogelijk maakt ook nog worden behandeld in beide Kamers.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Wat Rob Jetten betreft moeten de formerende partijen "de komende dagen of weken de knoop doorhakken" over de manier van samenwerken in een nieuwe coalitie. Dat zegt de D66-leider na zijn eerste gesprek met informateur Rianne Letschert na de kerstvakantie.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Wat Rob Jetten betreft moeten de formerende partijen "de komende dagen of weken de knoop doorhakken" over de manier van samenwerken in een nieuwe coalitie. Dat zegt de D66-leider na zijn eerste gesprek met informateur Rianne Letschert na de kerstvakantie.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Amerikaanse optreden in Venezuela roept "terechte vragen" op over de "verenigbaarheid" daarvan met het internationaal recht. Dat schrijft demissionair minister David van Weel (Buitenlandse Zaken) aan de Tweede Kamer. De VVD-bewindsman geeft zelf evenwel opnieuw geen expliciet antwoord. Hij verwijst naar een eerdere EU-verklaring die evenmin een duidelijk oordeel bevatte.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland steunt 'onze Deense vrienden' volledig als het gaat om de toekomst van Groenland. Dat schrijft buitenlandminister David van Weel (VVD) op sociaal medium X. "De toekomst van Groenland is aan Denemarken en Groenland", aldus de bewindsman.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionair minister David van Weel van Buitenlandse Zaken belde met zijn Amerikaanse collega Marco Rubio over de Amerikaanse aanval in Venezuela waarbij president Nicolás Maduro werd opgepakt. Op X schrijft Van Weel dat hij ook de gevolgen van de Amerikaanse ingreep op het Caribische deel van het koninkrijk met Rubio heeft besproken.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer onderbreekt donderdag het kerstreces voor een debat over de Amerikaanse operatie in Venezuela en de gevangenneming van president Nicolás Maduro. Het commissiedebat is na een verzoek van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder ingepland om 17.00 uur.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Informateur Rianne Letschert hervat maandag de gesprekken met D66, CDA en VVD. "Dit wordt een cruciale week", zei ze op haar eerste werkdag in het nieuwe jaar. De partijen bespreken onder meer de begroting en de vraag of andere partijen bij het proces betrokken moeten worden.
3 dagen geleden