Afstappen van toeslagen kan, maar is duur, moeilijk en risicovol
DEN HAAG (ANP) - De politieke wens om van het toeslagenstelsel af te stappen, kan worden waargemaakt. Maar aan elk alternatief kleven nadelen, zo staat in een rapport in opdracht van het kabinet waarin achttien opties zijn uitgewerkt. Bovendien duurt het, afhankelijk van de variant waar de politiek voor kiest, in elk geval meerdere kabinetsperiodes voordat zo'n alternatief goed en wel werkt. Daarnaast is vrijwel elke variant minder gericht en daardoor vaak duurder. Juist mensen met een kleine portemonnee, die het meest afhankelijk zijn van toeslagen, kunnen geraakt worden.
Veel partijen willen af van het toeslagenstelsel. Mede door het toeslagenschandaal is de afkeer tegen het ingewikkelde systeem gegroeid. Het stelsel zorgt ervoor dat mensen uiterst gericht inkomensondersteuning van de overheid krijgen. In 2024 ontvangen 8 miljoen mensen in totaal 20 miljard euro aan toeslagen. Maar juist door die precisie is het stelsel erg complex. Als iemand onverwacht te veel toeslagen ontvangt, moet die persoon bovendien voorgeschoten toeslagen terugbetalen.
Omdat het alternatief voor de kinderopvangtoeslag (bijna gratis kinderopvang) verder is uitgewerkt, is die toeslag als enige niet meegenomen in het rapport.
Drie richtingen
Een nieuw kabinet kan volgens het rapport grofweg drie richtingen kiezen: het afschaffen van het hele stelsel met een volledig alternatief voor toeslagen, specifieke opties voor elk van de drie toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag en het kindgebonden budget) en het fundamenteel aanpassen van het huidige stelsel. De toeslagen kunnen bijvoorbeeld vervangen worden door een grote belastingkorting, of ze kunnen worden gebundeld in één centrale "basisbehoeftetoeslag".
Maar het rapport geeft een nieuw kabinet ook een breed scala aan andere mogelijkheden. In plaats van huurtoeslag kunnen de huren bijvoorbeeld worden gematigd. De overheid compenseert dan verhuurders hiervoor. Het herzien, aanpassen of afschaffen van toeslagen is hoe dan ook "makkelijker gezegd dan gedaan", wordt duidelijk uit het rapport. In veel gevallen wordt de steun minder gericht. De doelgroep wordt groter, en mensen met de kleinste portemonnee krijgen niet altijd meer de meeste steun. Nieuwe regelingen zijn vaak duurder, en het overstappen zal de overheid sowieso veel geld kosten. Dit zal bovendien lang duren.
Eén genoemd alternatief voor de huurtoeslag zal zeker dertig jaar duren. Hoewel dit een uitschieter is, eisen bijna alle varianten jaren aan voorbereidingstijd en invoering. Daarbij moet de wet die zo'n hervorming mogelijk maakt ook nog worden behandeld in beide Kamers.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Minister Vincent Karremans is teleurgesteld dat België doorgaat met de invoering van een tolvignet. De minister van Infrastructuur is gisteren door zijn Vlaamse collega geïnformeerd dat het besluit voorligt in de ministerraad bij de zuiderburen.
45 minuten geleden
SHANGHAI (ANP) - Opnieuw is de strijd opgelaaid tussen de Verenigde Staten en Iran. "Dat er nu weer gevechten zijn is ontzettend zorgelijk", aldus minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66). Hij vreest meer honger en vluchtelingen.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Luchtvaartmaatschappijen moeten boetes kunnen opleggen aan passagiers die zich misdragen, vindt het kabinet. Het is een van de plannen die minister Vincent Karremans (Infrastructuur, VVD) in een Kamerbrief voorstelt om wangedrag in vliegtuigen tegen te gaan. Als de boetes er komen naast strafrechtelijke vervolging, zou dat als "extra afschrikking" kunnen werken.
20 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Eelco Heinen (Financiën) noemt een Spaans voorstel voor meer eurobonds er een "voor de kattenbak". Dat zei hij voorafgaand aan de vergadering van ministers van Financiën van de eurolanden.
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Rijksoverheid zet de komende tijd "geen onomkeerbare stappen" in het traject om afspraken te maken met Tata Steel om te verduurzamen in ruil voor overheidssubsidies. Dat schrijven de betrokken bewindspersonen in een Kamerbrief nadat blijkt dat het OM de staalfabrikant strafrechtelijk vervolgt vanwege luchtvervuiling.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-staatssecretaris Mona Keijzer vindt dat in de coronaperiode "de democratische rechtsstaat gefaald heeft". Dat zei ze uit eigen beweging aan het einde van haar verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona. Commissievoorzitter Daan de Kort wilde haar eigenlijk geen gelegenheid geven voor een slotwoord, maar daar trok zij zich niets van aan.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Een breed scala aan instanties die zich bezighouden met de veiligheid van kinderen en gezinnen gaan meer met elkaar samenwerken. Op die manier moeten kinderen in een onveilige (thuis)situatie beter geholpen kunnen worden. Over de intensievere samenwerking zijn afspraken gemaakt door onder andere jeugdzorginstellingen, Veilig Thuis, gemeenten en de rijksoverheid.
1 dag geleden