Afstappen van toeslagen kan, maar is duur, moeilijk en risicovol
DEN HAAG (ANP) - De politieke wens om van het toeslagenstelsel af te stappen, kan worden waargemaakt. Maar aan elk alternatief kleven nadelen, zo staat in een rapport in opdracht van het kabinet waarin achttien opties zijn uitgewerkt. Bovendien duurt het, afhankelijk van de variant waar de politiek voor kiest, in elk geval meerdere kabinetsperiodes voordat zo'n alternatief goed en wel werkt. Daarnaast is vrijwel elke variant minder gericht en daardoor vaak duurder. Juist mensen met een kleine portemonnee, die het meest afhankelijk zijn van toeslagen, kunnen geraakt worden.
Veel partijen willen af van het toeslagenstelsel. Mede door het toeslagenschandaal is de afkeer tegen het ingewikkelde systeem gegroeid. Het stelsel zorgt ervoor dat mensen uiterst gericht inkomensondersteuning van de overheid krijgen. In 2024 ontvangen 8 miljoen mensen in totaal 20 miljard euro aan toeslagen. Maar juist door die precisie is het stelsel erg complex. Als iemand onverwacht te veel toeslagen ontvangt, moet die persoon bovendien voorgeschoten toeslagen terugbetalen.
Omdat het alternatief voor de kinderopvangtoeslag (bijna gratis kinderopvang) verder is uitgewerkt, is die toeslag als enige niet meegenomen in het rapport.
Drie richtingen
Een nieuw kabinet kan volgens het rapport grofweg drie richtingen kiezen: het afschaffen van het hele stelsel met een volledig alternatief voor toeslagen, specifieke opties voor elk van de drie toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag en het kindgebonden budget) en het fundamenteel aanpassen van het huidige stelsel. De toeslagen kunnen bijvoorbeeld vervangen worden door een grote belastingkorting, of ze kunnen worden gebundeld in één centrale "basisbehoeftetoeslag".
Maar het rapport geeft een nieuw kabinet ook een breed scala aan andere mogelijkheden. In plaats van huurtoeslag kunnen de huren bijvoorbeeld worden gematigd. De overheid compenseert dan verhuurders hiervoor. Het herzien, aanpassen of afschaffen van toeslagen is hoe dan ook "makkelijker gezegd dan gedaan", wordt duidelijk uit het rapport. In veel gevallen wordt de steun minder gericht. De doelgroep wordt groter, en mensen met de kleinste portemonnee krijgen niet altijd meer de meeste steun. Nieuwe regelingen zijn vaak duurder, en het overstappen zal de overheid sowieso veel geld kosten. Dit zal bovendien lang duren.
Eén genoemd alternatief voor de huurtoeslag zal zeker dertig jaar duren. Hoewel dit een uitschieter is, eisen bijna alle varianten jaren aan voorbereidingstijd en invoering. Daarbij moet de wet die zo'n hervorming mogelijk maakt ook nog worden behandeld in beide Kamers.
Meer uit Politiek
AMSTERDAM (ANP) - Het zou "slecht doordacht" zijn als het kabinet de regels rond huren versoepelt, waardoor de huurprijzen harder kunnen stijgen. Dat zegt de Amsterdamse wethouder van volkshuisvesting Zita Pels (GroenLinks).
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - Het kabinet treft voorbereidingen voor dreigende tekorten aan fossiele brandstoffen. Daarvoor treedt fase 1 van het Landelijk Crisisplan Olie (LCP-O) in werking. Dat bevestigen ingewijden na een bericht van De Telegraaf. Aanleiding daarvoor zijn de oplopende spanningen in het Midden-Oosten. Van acute tekorten is nog geen sprake, van beperkende maatregelen evenmin.
1 dag geledenDEN HAAG (ANP) - De PVV doet aan "politieke spelletjes" en creëert "politieke chaos" door de steun voor een asielwet van de eigen oud-minister Marjolein Faber aan het wankelen te brengen, zei VVD-fractieleider Ruben Brekelmans bij de talkshow Café Kockelmann. "Nu hebben we eindelijk de kans om dat strenge asielbeleid te krijgen waar heel veel Nederlanders naar snakken. En dan probeert Geert Wilders op het laatste moment weer een stok in de wielen te steken."
2 dagen geledenDEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil een subsidie in het leven roepen om mensen met een laag inkomen of middeninkomen te helpen bij de aanschaf van een elektrische auto, bevestigen bronnen na berichtgeving door RTL Nieuws. Daarvoor zouden zij dan hun brandstofauto moeten inruilen. Er zou 50 miljoen euro voor worden uitgetrokken.
2 dagen geledenDEN HAAG (ANP) - Minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) wil dat Lelystad Airport in oktober 2027 opengaat voor burgerluchtvaart. Het vliegveld heeft nog geen natuurvergunning, maar de VVD-minister werkt "parallel" aan de andere zaken die nog moeten worden geregeld voordat vakantievluchten vanuit Flevoland kunnen beginnen.
2 dagen geledenDEN HAAG (ANP) - Het tempo van de voorbereidingen voor de missie in de Straat van Hormuz moet omhoog. Dan kunnen de landen direct aan de slag zodra er een permanent staakt-het-vuren is, zei premier Rob Jetten vrijdag op zijn wekelijkse persconferentie. Eerder op de middag was hij bij een videoconferentie van de bijna vijftig landen die zich hebben aangesloten bij de internationale coalitie.
2 dagen geledenDEN HAAG (ANP) - Het zou een "gemiste kans" zijn als de twee strenge asielwetten komende dinsdag worden weggestemd in de Eerste Kamer, vindt Rob Jetten. Tijdens zijn wekelijkse persconferentie zei de minister-president dat de wetten "de snelste weg zijn" om het aantal asielzoekers omlaag te krijgen, zoals zijn kabinet beoogt. Dat terwijl zijn eigen partij D66 neigt naar een tegenstem.
2 dagen geleden