Afstappen van toeslagen kan, maar is duur, moeilijk en risicovol
DEN HAAG (ANP) - De politieke wens om van het toeslagenstelsel af te stappen, kan worden waargemaakt. Maar aan elk alternatief kleven nadelen, zo staat in een rapport in opdracht van het kabinet waarin achttien opties zijn uitgewerkt. Bovendien duurt het, afhankelijk van de variant waar de politiek voor kiest, in elk geval meerdere kabinetsperiodes voordat zo'n alternatief goed en wel werkt. Daarnaast is vrijwel elke variant minder gericht en daardoor vaak duurder. Juist mensen met een kleine portemonnee, die het meest afhankelijk zijn van toeslagen, kunnen geraakt worden.
Veel partijen willen af van het toeslagenstelsel. Mede door het toeslagenschandaal is de afkeer tegen het ingewikkelde systeem gegroeid. Het stelsel zorgt ervoor dat mensen uiterst gericht inkomensondersteuning van de overheid krijgen. In 2024 ontvangen 8 miljoen mensen in totaal 20 miljard euro aan toeslagen. Maar juist door die precisie is het stelsel erg complex. Als iemand onverwacht te veel toeslagen ontvangt, moet die persoon bovendien voorgeschoten toeslagen terugbetalen.
Omdat het alternatief voor de kinderopvangtoeslag (bijna gratis kinderopvang) verder is uitgewerkt, is die toeslag als enige niet meegenomen in het rapport.
Drie richtingen
Een nieuw kabinet kan volgens het rapport grofweg drie richtingen kiezen: het afschaffen van het hele stelsel met een volledig alternatief voor toeslagen, specifieke opties voor elk van de drie toeslagen (huurtoeslag, zorgtoeslag en het kindgebonden budget) en het fundamenteel aanpassen van het huidige stelsel. De toeslagen kunnen bijvoorbeeld vervangen worden door een grote belastingkorting, of ze kunnen worden gebundeld in één centrale "basisbehoeftetoeslag".
Maar het rapport geeft een nieuw kabinet ook een breed scala aan andere mogelijkheden. In plaats van huurtoeslag kunnen de huren bijvoorbeeld worden gematigd. De overheid compenseert dan verhuurders hiervoor. Het herzien, aanpassen of afschaffen van toeslagen is hoe dan ook "makkelijker gezegd dan gedaan", wordt duidelijk uit het rapport. In veel gevallen wordt de steun minder gericht. De doelgroep wordt groter, en mensen met de kleinste portemonnee krijgen niet altijd meer de meeste steun. Nieuwe regelingen zijn vaak duurder, en het overstappen zal de overheid sowieso veel geld kosten. Dit zal bovendien lang duren.
Eén genoemd alternatief voor de huurtoeslag zal zeker dertig jaar duren. Hoewel dit een uitschieter is, eisen bijna alle varianten jaren aan voorbereidingstijd en invoering. Daarbij moet de wet die zo'n hervorming mogelijk maakt ook nog worden behandeld in beide Kamers.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Soedanese vluchtelingen die zich melden in Nederland maken door een wijziging in het beleid meer kans op asiel, meldt minister Bart van den Brink (Asiel, CDA) in een Kamerbrief. Inwoners uit zes regio's in het in oorlog verkerende Afrikaanse land konden al langer asiel aanvragen met het argument dat ze risico lopen op willekeurig geweld. Dat wordt uitgebreid naar heel Soedan. Ook komen bepaalde specifieke groepen sneller in aanmerking voor een vluchtelingenstatus.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een meerderheid van de Tweede Kamer staat achter het plan om een extra traumahelikopter in te zetten bij het Gelderse vliegveld Teuge. Dat melden initiatiefnemers VVD en BBB na berichtgeving van RTL Nieuws. De partijen hadden dit plan al langer, en zijn er nu naar eigen zeggen in geslaagd om de benodigde 15 miljoen euro vrij te maken op de begroting.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - DENK stelt een initiatiefwet voor die discriminatie bij sollicitaties tegen moet gaan. Eerder sneuvelde een vergelijkbaar voorstel van voormalig minister Karien van Gennip (Sociale Zaken, CDA) in de Eerste Kamer, omdat de VVD zorgen had over de uitvoerbaarheid en regeldruk. Kamerlid Doğukan Ergin dient een nieuwe versie in van dat plan waarin hij die zorgen heeft geprobeerd weg te nemen.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Lokale lijsttrekkers zien de kwaliteit van de gemeenteraad achteruitgaan. Dat werd duidelijk tijdens een debat met zes lijsttrekkers in Nieuwspoort, in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart. "If you pay peanuts, you get monkeys", zei Richard de Mos van Hart voor Den Haag daarover.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat voorlopig geen wetgeving uitwerken om de pensioenleeftijd sneller te laten oplopen. Ministers hebben maandag in een gesprek met vakbonden FNV, CNV en VCP aangeboden om dit voorstel "in de ijskast" te zetten, zeiden de bonden na afloop.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat in op de uitnodiging van Frankrijk om te praten over nauwere samenwerking op het gebied van nucleaire bewapening. Dat schrijven de ministers Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) en Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) aan de Tweede Kamer.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is op dit moment niet mogelijk om Nederlanders die het Midden-Oosten willen verlaten wegens de oorlog in Iran te repatriëren, meldde minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) maandagmiddag. Het luchtruim is namelijk gesloten. "Als je mensen naar huis wil brengen, wil je dat wel op een veilige manier doen. Op dit moment zijn die opties er nog niet en we kijken hoe snel we dat voor elkaar kunnen krijgen", aldus de CDA-bewindsman.
1 dag geleden