Advocaten: steeds meer partijprogramma's in strijd met rechtstaat
DEN HAAG (ANP) - Meer verkiezingsprogramma's van politieke partijen zijn in strijd met de rechtstaat, stelt de Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA). Bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2021 stelden zeven partijen plannen voor die rechtstatelijk niet konden, dit jaar zijn dat er tien. Vooral op asiel en migratie doen partijen voorstellen die juridisch niet kunnen.
De NOvA hanteert een systeem van gele en rode kaarten. Plannen die "mogelijk een risico vormen voor de rechtstaat" krijgen een gele kaart, plannen "die regelrecht in strijd zijn met de rechtstaat" een rode.
Vrijwel uitsluitend rechtse partijen krijgen een "rode kaart" van de advocaten: JA21, FVD, BVNL, PVV, SGP en VVD krijgen allemaal meerdere berispingen. DENK is de enige 'linkse' partij die volgens de advocaten te ver gaat. Die partij wil onder meer verplichte chemische castratie voor pedoseksuelen.
Islamitische weekendscholen
De advocaten zien vooral problemen als het gaat om asiel, strenger straffen, strengere regels in gevangenissen of het zonder meer afschaffen van wetten. Zo trekken ze onder meer de rode kaart voor maximale aantallen asielzoekers per jaar, iets wat partijen als BBB, NSC, PVV, BVNL en FVD willen. Dit is namelijk in strijd met internationale verplichtingen en verdragen. Dat geldt ook voor de suggestie van de SGP om de doodstraf weer in te voeren.
Ook standaard gevangenisstraffen of minimumstraffen (JA21, PVV), levenslange straffen na drie ernstige misdrijven (JA21, BBB) of het schrappen van de stikstofwet (BVNL) kunnen rekenen op afkeur van de advocaten. Verder beperkt FVD volgens de NOvA de vrijheid van meningsuiting met "een verbod op LHBTI+-propaganda", en gaat de VVD te ver met toezicht op islamitische weekendscholen.
Grondwettelijk hof
Ondanks de toenemende kritiek op de verkiezingsprogramma's, is de NOvA op een paar vlakken positief. Veel voorstellen - ook van partijen die antirechtstatelijke plannen hebben - versterken de rechtstaat namelijk. Zo oordelen de advocaten positief over bijvoorbeeld een grondwettelijke toets, referenda of de bescherming van journalisten. "Het is duidelijk dat vrijwel alle partijen worstelen met het antwoord op de vraag hoe onze democratie staatkundig moet worden (her)ingericht om te voldoen aan de eisen van deze tijd." NSC wil bijvoorbeeld een grondwettelijk hof oprichten en krijgt daar een groene kaart voor.
De advocaten hebben achttien verkiezingsprogramma's doorgelicht van partijen die nu al in de Kamer zitten of een redelijke kans maken op een zetel.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - PRO-leider Jesse Klaver zegt dat het kabinet van hem en Volt-leider Laurens Dassen afbeweegt. "De politieke wil om met ons samen te werken, is er niet", zei hij na een overleg op zaterdag in het Catshuis. Klaver vreest dat het belastingplan nu zonder meerderheid woensdag in de Tweede Kamer wordt behandeld.
23 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - JA21, BBB en de SGP zien nog mogelijkheden om met het kabinet tot een akkoord over het belastingplan te komen. Na een digitaal overleg zaterdag zeiden de drie partijen in een verklaring dat ze aanknopingspunten zien.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet heeft de plannen rond het belastingplan nog steeds niet klaar, zeiden Mirjam Bikker (ChristenUnie) en Jan Struijs (50PLUS) na afloop van hun gesprek met het kabinet. Bikker zei dat ze ziet dat het nog echt een strijd is binnen het kabinet.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Judith Tielen van Onderwijs en Emancipatie ziet een lichte verbetering in de mate waarin mensen seksueel grensoverschrijdend gedrag herkennen. Dat geldt ook voor het urgentiegevoel bij deze problematiek, de ervaring op het werk en hoe mensen handelen wanneer ze geconfronteerd worden met een situatie van seksueel grensoverschrijdend gedrag.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet praat zaterdag verder met de oppositie over het belastingplan, dat meldt een woordvoerder van premier Rob Jetten. Naast de premier zijn vicepremiers Dilan Yeşilgöz en Bart van den Brink en minister Eelco Heinen en staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën) bij de gesprekken op het Catshuis.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Binnenlandminister Pieter Heerma (CDA) wil voor nu niet verder met een wetsvoorstel dat regelt dat politieke partijen bij decentrale verkiezingen minstens één zetel moeten hebben om kans te maken op een restzetel. De restzetelverdeling geldt al voor de Tweede Kamerverkiezingen, maar zou na de wetswijziging ook tellen voor de verkiezingen van gemeenteraden, provinciale staten, waterschappen en eilandraden.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het uitfaseren van het gebruik van olie, kolen en gas is voor Nederland een belangrijk thema op de aanstaande VN-klimaattop in Antalya, de COP31 die op 9 november begint. Klimaatminister Stientje van Veldhoven noemt deze "transitie weg van fossiele brandstoffen" in een brief aan de Tweede Kamer een "dwarsdoorsnijdende prioriteit" tijdens de top.
1 dag geleden