Advies: raad voor onderzoek naar Friese taal en onderwijs in Fries
AMSTERDAM (ANP) - Er moet een speciale raad worden opgericht die de samenwerking regelt op het gebied van onderzoek naar en onderwijs in de Friese taal. Dat zegt de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Het Rijk moet ook "duurzaam investeren" in ten minste één zelfstandige bacheloropleiding Fries "met de daarvoor benodigde staf, waaronder een fulltime hoogleraar Fries", vindt het gezelschap. Alleen met deze initiatieven kunnen genoemd onderzoek en onderwijs nog een goede toekomst hebben.
De KNAW wijst erop dat het Fries de tweede officiële rijkstaal is en dat Nederland zich eerder heeft verplicht om deze taal te beschermen en te bevorderen. Maar het gaat op het wetenschappelijke vlak niet de goede kant op: "De laatste decennia is er een verzwakking te zien van de frisistiek in Nederland. Alle zelfstandige universitaire opleidingen zijn verdwenen, op één na zijn alle leerstoelen opgeheven, studentenaantallen binnen het weinige onderwijs dat nog over is zijn klein en de financiering van dat onderwijs is dus problematisch", stelt de Akademie.
In de op te richten raad voor de frisistiek moeten deskundigen worden verenigd van de Rijksuniversiteit Groningen (de voor de hand liggende standplaats van de bachelor), de Fryske Akademy, NHL Stenden Hogeschool en wetenschappers van de Universiteit van Amsterdam en de Universiteit Utrecht.
Te weinig studenten
De bachelor moet verder "geen reservaat" worden, aldus de Akademie: "Het moet voor studenten van andere opleidingen ook mogelijk zijn om vakken binnen deze bachelor te volgen."
De KNAW presenteerde het advies donderdag, nadat de organisatie eerder onder meer concludeerde dat er te weinig studenten Fries zijn "om de ambitie van de provincie waar te maken om in 2030 op alle scholen het vak Fries volledig aan te bieden". Het is volgens de Akademie meer dan een Friese kwestie alleen, de situatie "verdient aandacht vanuit nationaal perspectief".
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Fonds Slachtofferhulp en expertisecentrum Offlimits eisen dat socialmediaplatform X maatregelen neemt om zijn chatbot Grok aan banden te leggen. Grok is in de afgelopen maanden gebruikt om met kunstmatige intelligentie naaktbeelden te creëren van nietsvermoedende mensen, onder wie kinderen. De organisaties spannen daarom een kort geding aan.
43 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De partijen die betrokken waren bij de bouw van een brug over het Twentekanaal bij Lochem hebben de risico's van dit bouwproject van tevoren onvoldoende in kaart gebracht. Tot die conclusie komt de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) in een rapport over het fatale ongeluk in februari 2024 tijdens werkzaamheden aan de brug. Een brugdeel viel tijdens het hijsen uit de kranen en kwam op een montageplatform terecht, waarop op dat moment vier bouwlieden stonden. Twee van hen overleden, de andere twee raakten gewond.
1 uur geleden
MOERDIJK (ANP) - Het Bewonerscollectief Moerdijk is een juridisch beschermingsfonds begonnen om zich collectief te kunnen verdedigen, nu hun dorp mogelijk plaats moet maken voor uitbreiding van haven en industrie. Het collectief, een eind vorig jaar opgerichte stichting om de bewoners te vertegenwoordigen, wil geld inzamelen. Daarvan kunnen de kosten worden betaald van juristen, onafhankelijke contra-expertises en planschade- en onteigeningsdeskundigen.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Investeerders hebben in het vierde kwartaal van vorig jaar de meeste woningen verkocht sinds 2021, meldt het Kadaster. Daarmee zet de verkoopgolf van woningen door investeerders duidelijk door.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook CNV zegt fel tegenstander te zijn van de Kamermotie die de door het kabinet beoogde ingrepen in de AOW moet verzachten. Volgens CNV-voorzitter Piet Fortuin moet ieder plan om de pensioenleeftijd sneller te laten stijgen van tafel, omdat het om een schending van eerdere afspraken tussen vakbonden, werkgevers en de politiek gaat. Eerder beklaagde FNV zich over die motie.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - "JA21 is niet op zoek naar het conflict", zo sloot partijleider Joost Eerdmans zijn betoog af in het debat over de regeringsverklaring. "Wij zijn op zoek naar de oplossing en we hopen dat het kabinet deze handschoen oppakt."
18 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In een woning in Rotterdam heeft de politie dinsdag twee mensen aangehouden die worden verdacht van betrokkenheid bij de productie van en handel in verdovende middelen. In de woning en bijbehorende berging aan de Verschoorstraat vond de politie duizenden xtc-pillen, ruim 5 kilo amfetamine, jerrycans met amfetamineolie en een vuurwapen.
18 uur geleden