Advies: raad voor onderzoek naar Friese taal en onderwijs in Fries
AMSTERDAM (ANP) - Er moet een speciale raad worden opgericht die de samenwerking regelt op het gebied van onderzoek naar en onderwijs in de Friese taal. Dat zegt de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Het Rijk moet ook "duurzaam investeren" in ten minste één zelfstandige bacheloropleiding Fries "met de daarvoor benodigde staf, waaronder een fulltime hoogleraar Fries", vindt het gezelschap. Alleen met deze initiatieven kunnen genoemd onderzoek en onderwijs nog een goede toekomst hebben.
De KNAW wijst erop dat het Fries de tweede officiële rijkstaal is en dat Nederland zich eerder heeft verplicht om deze taal te beschermen en te bevorderen. Maar het gaat op het wetenschappelijke vlak niet de goede kant op: "De laatste decennia is er een verzwakking te zien van de frisistiek in Nederland. Alle zelfstandige universitaire opleidingen zijn verdwenen, op één na zijn alle leerstoelen opgeheven, studentenaantallen binnen het weinige onderwijs dat nog over is zijn klein en de financiering van dat onderwijs is dus problematisch", stelt de Akademie.
In de op te richten raad voor de frisistiek moeten deskundigen worden verenigd van de Rijksuniversiteit Groningen (de voor de hand liggende standplaats van de bachelor), de Fryske Akademy, NHL Stenden Hogeschool en wetenschappers van de Universiteit van Amsterdam en de Universiteit Utrecht.
Te weinig studenten
De bachelor moet verder "geen reservaat" worden, aldus de Akademie: "Het moet voor studenten van andere opleidingen ook mogelijk zijn om vakken binnen deze bachelor te volgen."
De KNAW presenteerde het advies donderdag, nadat de organisatie eerder onder meer concludeerde dat er te weinig studenten Fries zijn "om de ambitie van de provincie waar te maken om in 2030 op alle scholen het vak Fries volledig aan te bieden". Het is volgens de Akademie meer dan een Friese kwestie alleen, de situatie "verdient aandacht vanuit nationaal perspectief".
Meer uit Binnenland
APELDOORN (ANP) - De politie heeft zondagavond opnieuw mensen aangehouden bij een demonstratie tegen asielopvang in Apeldoorn. Elf mensen werden opgepakt voor het verstoren van de openbare orde en vernieling. Een persoon moest mee naar het politiebureau voor het beledigen van een agent. Allen zijn weer vrij en hebben een boete gekregen.
25 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Een Amerikaan die geëvacueerd is van het cruiseschip m/v Hondius heeft "mild positief" getest op het hantavirus, meldde het Amerikaanse ministerie van Volksgezondheid in de nacht van zondag op maandag in een verklaring. Het Spaanse ministerie van Volksgezondheid meldt op basis van Amerikaanse informatie dat het gaat om een "zwakke" positieve test, die als positief wordt beschouwd. De persoon zou geen ziekteverschijnselen hebben.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Visserij met sleepnetten in de beschermde Noordzeenatuur van de Doggersbank is zonder omgevingsvergunning in principe niet toegestaan. De algemene uitzondering die de overheid daar al jaren op maakt voor vissers, is in strijd met Europese natuurwetgeving, oordeelt de rechtbank in Den Haag in een zaak die door natuurorganisaties was aangespannen.
2 uur geleden
MAASTRICHT (ANP) - Politie en het Openbaar Ministerie (OM) hebben het onderzoek afgerond naar de vermissing van Tanja Groen in 1993. De grote vragen zijn niet opgelost: wat is er met Tanja gebeurd en waar is ze? Dat melden politie en OM maandag. De toen 18-jarige Tanja raakte in Limburg vermist in de nacht van 31 augustus op 1 september 1993. Ze verdween na een feestje in Maastricht.
2 uur geleden
ALMERE (ANP) - Het NorthC datacenter in Almere krijgt uiterlijk woensdag om 12.00 uur een tijdelijke stroomvoorziening. Dat laat het bedrijf maandag weten. Donderdag woedde daar een grote brand, waarbij het stroomnet beschadigd raakte.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie ziet een toename van het aantal jeugdige verdachten. Jongeren in de leeftijd van 12 tot en met 17 jaar komen sinds 2024 vaker met de politie en het OM in aanraking. Daarbij valt vooral de zwaarte van de gepleegde misdrijven op, meldt het OM in het maandag gepubliceerde jaarbericht over 2025.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie registreerde vorig jaar minder moord- en doodslagzaken met een vrouwelijk slachtoffer. In 2025 ging het om vijftien zaken, in 2024 betrof het 24 zaken. Dat staat in het jaarbericht 2025 van het OM. Het is voor de tweede keer dat het OM het aantal zaken van geweldsmisdrijven met vrouwelijke slachtoffers registreert in het jaarverslag.
3 uur geleden