Advies: erken misdaden slavernij, maak excuses en regel herstel
AMSTERDAM (ANP) - Nederland moet de slavernij en de slavenhandel waar Nederlanders zich tot 1863 schuldig aan maakten, erkennen als misdrijven tegen de menselijkheid en excuses daarvoor maken. Daarnaast moet de overheid bereid zijn om "dit historisch onrecht" en de langdurige gevolgen daarvan zoveel mogelijk te herstellen. Dit alles moet bij wet worden geregeld, zodat "duidelijk is dat er geen sprake kan zijn van vrijblijvendheid".
Dat zijn de belangrijkste aanbevelingen van het adviescollege dialooggroep slavernijverleden, dat vorig jaar juli is ingesteld door het inmiddels demissionaire kabinet. Het college, waarin onder anderen muzikant Typhoon en oud-voetballer Edgar Davids zitten, heeft ook gekeken naar de effecten van de slavernij op de huidige samenleving, zoals discriminatie en institutioneel racisme. Het rapport Ketenen van het verleden is donderdag voorafgaand aan de nationale herdenking in Amsterdam overhandigd aan minister van Binnenlandse Zaken, Kajsa Ollongren.
Het adviescollege onder voorzitterschap van Dagmar Oudshoorn-Tinga vindt excuses van de minister-president namens de regering noodzakelijk, omdat het Nederlands gezag direct of indirect betrokken was bij de slavenhandel. Dat gebeurde in Suriname en op de Nederlandse Antillen tussen de zeventiende eeuw en de afschaffing van de slavernij op 1 juli 1863. Ook wordt aanbevolen om van 1 juli een nationale herdenkingsdag (Keti Koti) te maken, waarbij de premier en de koning aanwezig zullen zijn. Dat moet benadrukken dat het Nederlandse slavernijverleden een zaak is voor iedereen en de gezamenlijke geschiedenis vormt.
Meer onderzoek
Er is volgens het adviescollege weinig kennis over het koloniale verleden en de slavernij, niet alleen in heel Nederland maar ook bij nazaten van de tot slaaf gemaakten. Om dat te vergroten moet er meer onderzoek worden gedaan, niet alleen naar de gebeurtenissen in het verleden maar ook naar de doorwerking in het huidige leven op allerlei terreinen. De slavernij en de gevolgen daarvan moeten ook een vast onderdeel worden van de lessen op school en de lerarenopleidingen, aldus het advies.
Verder pleit het college voor een Koninkrijksfonds, waarmee duurzame herstelmaatregelen kunnen worden betaald. "Het moge duidelijk zijn dat de geschiedenis niet teruggedraaid kan worden. Wel kan de bereidheid worden uitgesproken om dit historisch onrecht, dat tot de dag van vandaag als onrecht wordt ervaren en waarvan de nadelige gevolgen nog steeds worden gevoeld, zoveel mogelijk te herstellen, en deze bereidheid tot uitgangspunt te maken voor het beleid."
Vorig jaar wilde demissionair premier Mark Rutte niks weten van excuses, omdat dit volgens hem het maatschappelijk debat niet helpt maar eerder zou leiden tot polarisatie. Wel wil hij een herdenkingsjaar over slavernij in 2023. Onder de coalitiepartijen waren D66 en ChristenUnie voorstander van excuses, maar CDA en VVD zagen het niet zitten. In de Tweede Kamer klinkt ook een roep om Keti Koti uit te roepen tot nationale feestdag wordt. D66 komt met een motie daartoe.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - De eerste officiële vorst van het najaar is een feit, meldt Weeronline. In De Bilt zakte de temperatuur zaterdagochtend vroeg naar -1,4 graden. Lokaal werd in de nacht van donderdag op vrijdag al de eerste vorst gemeten. Dat gebeurde in het zuiden van het land, op plekken in Brabant, Limburg en delen van Zeeland.
3 uur geleden
GROU (ANP) - De A32 ter hoogte van het Friese Grou is vrijdagavond even voor middernacht in beide richtingen heropend. De weg ging donderdagavond dicht door een gevaarlijke situatie bij het Aquaduct Mid-Fryslân. De glasplaten van de lampen boven het wegdek konden naar beneden vallen. De werkzaamheden zijn sneller dan verwacht afgerond. Eerder vrijdagavond ging de weg in één rijrichting alweer open.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat kinderen niet meer automatisch alleen de achternaam van hun vader krijgen, als de ouders het niet eens worden over de naam. Een aangenomen motie van die strekking van PRO en D66 is vertaald in een wetsvoorstel dat in januari in consultatie gaat. Belanghebbenden krijgen dan de gelegenheid hun mening te geven voor het wetsvoorstel wordt ingediend.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft vrijdag naar schatting tussen de 150 en 200 demonstranten aangehouden bij de bouwplaats van een datacentrum van Microsoft aan de Plimsollweg in Amsterdam-West. Ze worden verdacht van huisvredebreuk, meldt de politie.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Hackers gebruiken AI om hun cyberaanvallen sneller, groter en efficiënter te maken. Daarvoor waarschuwt antiterrorismecoördinator NCTV. Marc Kuipers, hoofd van de organisatie, zegt dat bestuurders snel de bescherming op orde moeten brengen. "Door AI komt cyberdreiging in een stroomversnelling en we moeten nu actie ondernemen."
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is volgens premier Rob Jetten "niet passend" als hij bij de Rode Lijn-demonstratie zondag tegen het voortdurende geweld in Gaza aanwezig zou zijn. Dat zei hij vrijdag op zijn wekelijkse persconferentie. Toen hij vorig jaar nog in de oppositie zat, was hij wel bij een Rode Lijn-protest aanwezig.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft de rechtbank in Den Haag vrijdag gevraagd om de 44-jarige bestuurder die eind maart 2024 in Den Haag in zijn tram over een man heen reed schuldig te verklaren, maar geen straf op te leggen. Het 37-jarige slachtoffer zonder vaste woon- of verblijfplaats was op het spoor gaan liggen en is honderden meters meegesleept door de tram, die daardoor ontspoorde. De man overleefde de aanrijding niet.
20 uur geleden