Advies: arbeidsongeschiktheidsstelsel kan en moet veel simpeler
DEN HAAG (ANP) - Inkomensregelingen voor mensen die door een aandoening of beperking niet (meer) kunnen werken, moeten hoe dan ook veel simpeler worden. Er zijn verschillende varianten nodig, maar juist voor een groep voor wie het stelsel "onevenredig slecht uitpakt", de vroeggehandicapten, kan de commissie nog geen structurele oplossing aanbevelen. In totaal ontvingen vorig jaar ruim 790.000 mensen een arbeidsongeschiktheidsuitkering.
Voor werkenden zijn er grofweg drie paden te bewandelen door een nieuw kabinet, waarbij versimpeling sowieso nodig zal zijn, stelt de Onafhankelijke Commissie Toekomst Arbeidsongeschiktheidsstelsel (OCTAS) in een rapport dat donderdag is aangeboden aan het demissionaire kabinet. Complexiteit is vaak het gevolg van "regeldrift en doelmatigheidsdrang" vanuit de politiek, aldus de commissie. Bijna iedereen die het stelsel nodig heeft, loopt hier tegenaan. Mensen vallen buiten de boot of durven niet weer te gaan werken uit angst inkomen te verliezen.
Vooral mensen die vanaf hun geboorte of jeugd al een beperking hebben waardoor ze niet (goed) kunnen werken (vroeggehandicapten) raken verstrikt in een "doolhof aan regelingen". Vroeggehandicapten kunnen afhankelijk van hun situatie een Wajong-uitkering of een WIA aanvragen, of ze belanden in de Participatiewet.
Begeleiding
Voor deze groep moet het systeem vooral worden bijgestuurd, zodat ze met begeleiding een weg door het doolhof vinden. Het UWV moet bijvoorbeeld contact houden met Wajong-ontvangers, en gemeenten moeten één vast contactpersoon hebben. Gemeenten moeten daarnaast dagbesteding en scholing aanbieden om deze mensen te helpen wel aan het werk te kunnen. Werkgevers moeten meer geld krijgen als ze mensen met arbeidsbeperkingen in dienst nemen, om hen goed te begeleiden. Dit alles zal gemeenten geld kosten, verwacht de commissie.
Het huidige stelsel kan verbeterd worden, door van alle regelingen, waaronder de Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten (IVA) en de Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten naar één "uitkeringsregime" te gaan. Nog steeds wordt gemeten hoeveel procent iemand minder kan verdienen door diens aandoening, maar mensen komen wel sneller in aanmerking.
In de tweede optie staat werk centraal. In de eerste drie tot vijf jaar krijgen mensen een re-integratie-uitkering van 70 procent van hun oude loon. In die tijd wordt actief gezocht naar een (nieuwe) werkgever. Pas als blijkt dat iemand niet meer (helemaal) aan het werk kan, krijgt diegene een arbeidsongeschiktheids-einduitkering. In de laatste variant wordt één regeling gezocht voor alle werkenden, in loondienst of zelfstandig. Vooral voor mensen die een flexibele en onzekere baan hebben, biedt dit meer zekerheid.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Enkele honderden mensen hebben in Rotterdam-Zuid meegedaan aan de stille tocht ter nagedachtenis aan Jahfairel, de 18-jarige jongeman die afgelopen dinsdag werd doodgeschoten in Nijmegen, meldt een ANP-verslaggever. De tocht eindigde met het drie keer roepen van zijn naam en een applaus.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Koninklijke Marechaussee meldt "extra aandacht" te hebben voor de verdachte van de aanslag in Berlijn. Tijdens de Pride reed zaterdag iemand met een busje in op publiek en hij zou daarna ook op mensen hebben ingestoken. Er viel één dode en er raakten 29 mensen gewond.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Op het festival Milkshake in Amsterdam wordt zondag om 17.00 uur een minuut stilte gehouden vanwege de aanslag tijdens de Pride in Berlijn. Dat laat een woordvoerder van het evenement weten. "Liefde, zichtbaarheid en solidariteit zullen altijd sterker zijn dan angst", benadrukt de organisatie in een verklaring.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er zijn geen Nederlanders onder de slachtoffers van de aanslag zaterdag in Berlijn. Dat meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken zondag begin van de middag.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft zaterdagavond in het Haagse Zuiderpark een 35-jarige man uit Alphen aan den Rijn aangehouden. Hij wordt verdacht van zware mishandeling. Twee mannen raakten dusdanig gewond dat ze naar het ziekenhuis moesten.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De organisatie van de WorldPride in Amsterdam heeft "met grote verslagenheid" kennisgenomen van de aanslag tijdens de Pride in Berlijn. Ze spreekt van tragisch nieuws en betuigt medeleven met "de slachtoffers, hun dierbaren en de gehele LGBTQIA+-gemeenschap in Berlijn".
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) wacht voor verdere duiding van de aanslag in Berlijn nadere informatie uit Duitsland af. De NCTV spreekt in een verklaring van een "vreselijke gebeurtenis" en leeft mee met slachtoffers en nabestaanden. "Waar de Pride staat voor tolerantie en vrijheid, eindigt deze in chaos en verdriet."
7 uur geleden