Advies: arbeidsongeschiktheidsstelsel kan en moet veel simpeler
DEN HAAG (ANP) - Inkomensregelingen voor mensen die door een aandoening of beperking niet (meer) kunnen werken, moeten hoe dan ook veel simpeler worden. Er zijn verschillende varianten nodig, maar juist voor een groep voor wie het stelsel "onevenredig slecht uitpakt", de vroeggehandicapten, kan de commissie nog geen structurele oplossing aanbevelen. In totaal ontvingen vorig jaar ruim 790.000 mensen een arbeidsongeschiktheidsuitkering.
Voor werkenden zijn er grofweg drie paden te bewandelen door een nieuw kabinet, waarbij versimpeling sowieso nodig zal zijn, stelt de Onafhankelijke Commissie Toekomst Arbeidsongeschiktheidsstelsel (OCTAS) in een rapport dat donderdag is aangeboden aan het demissionaire kabinet. Complexiteit is vaak het gevolg van "regeldrift en doelmatigheidsdrang" vanuit de politiek, aldus de commissie. Bijna iedereen die het stelsel nodig heeft, loopt hier tegenaan. Mensen vallen buiten de boot of durven niet weer te gaan werken uit angst inkomen te verliezen.
Vooral mensen die vanaf hun geboorte of jeugd al een beperking hebben waardoor ze niet (goed) kunnen werken (vroeggehandicapten) raken verstrikt in een "doolhof aan regelingen". Vroeggehandicapten kunnen afhankelijk van hun situatie een Wajong-uitkering of een WIA aanvragen, of ze belanden in de Participatiewet.
Begeleiding
Voor deze groep moet het systeem vooral worden bijgestuurd, zodat ze met begeleiding een weg door het doolhof vinden. Het UWV moet bijvoorbeeld contact houden met Wajong-ontvangers, en gemeenten moeten één vast contactpersoon hebben. Gemeenten moeten daarnaast dagbesteding en scholing aanbieden om deze mensen te helpen wel aan het werk te kunnen. Werkgevers moeten meer geld krijgen als ze mensen met arbeidsbeperkingen in dienst nemen, om hen goed te begeleiden. Dit alles zal gemeenten geld kosten, verwacht de commissie.
Het huidige stelsel kan verbeterd worden, door van alle regelingen, waaronder de Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten (IVA) en de Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten naar één "uitkeringsregime" te gaan. Nog steeds wordt gemeten hoeveel procent iemand minder kan verdienen door diens aandoening, maar mensen komen wel sneller in aanmerking.
In de tweede optie staat werk centraal. In de eerste drie tot vijf jaar krijgen mensen een re-integratie-uitkering van 70 procent van hun oude loon. In die tijd wordt actief gezocht naar een (nieuwe) werkgever. Pas als blijkt dat iemand niet meer (helemaal) aan het werk kan, krijgt diegene een arbeidsongeschiktheids-einduitkering. In de laatste variant wordt één regeling gezocht voor alle werkenden, in loondienst of zelfstandig. Vooral voor mensen die een flexibele en onzekere baan hebben, biedt dit meer zekerheid.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - In enkele steden wordt zaterdagmiddag onder de noemer Nationaal Protest geprotesteerd tegen onder meer asielopvang en bezuinigingen op de zorg. De organisatie zei vooraf uit te gaan van een vreedzame en massale demonstratie. De actie was aangekondigd in negen steden. Hier en daar zijn ook mensen de straat opgegaan om een tegengeluid te laten horen.
16 minuten geleden
PURMEREND (ANP) - De politie is vrijdagavond op een kermis in Purmerend aangevallen door tientallen jongeren. Dat gebeurde nadat agenten een grote vechtpartij tussen meerdere jonge mensen hadden gestopt. Een deel van de groep keerde zich tegen de politie en bekogelde die met vuurwerk en stenen.
24 minuten geleden
ENSCHEDE (ANP) - Radio- en televisiepresentator Bas Westerweel is onverwacht overleden op 62-jarige leeftijd. Dat bevestigt zijn familie aan het ANP na berichtgeving van RTL Boulevard. Westerweel overleed in de nacht van donderdag op vrijdag in zijn slaap.
39 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie en de beveiliging van de Westfield Mall of the Netherlands in Leidschendam hebben zaterdagochtend een paar honderd mensen uit het winkelcentrum weggestuurd. Voor de Swatchwinkel stond een lange rij omdat daar zaterdag een nieuw horloge in de verkoop zou gaan.
3 uur geleden
HELMOND (ANP) - In Helmond is in de nacht van vrijdag op zaterdag een overleden vrouw van 45 jaar gevonden in haar huis, meldt de politie. Een 33-jarige man zonder vaste woon- of verblijfplaats is in dezelfde woning aangehouden. De politie gaat uit van een misdrijf.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Universiteit Leiden geeft twee eeuwenoude ringen met beschreven koperen platen terug aan India. De Indiase premier Narendra Modi krijgt de 'Chola-platen' deze zaterdag ook te zien bij zijn bezoek aan Den Haag, meldt de universiteit.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De storing bij het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) na de brand in een datacenter is verholpen, staat op de site. Sinds die brand, vorige week donderdag, kampte het CBS met problemen. Ook andere bedrijven die gebruikmaken van het datacenter in Almere merkten de gevolgen van de brand.
5 uur geleden