Columns met een glimlach

Verhalen en ontboezemingen die ironisch bedoeld zijn

189. Het woord van het jaar

0 reacties

Niet te geloven !!! Bij de verkiezing van het woord van het jaar is de keuze gevallen op SELFIE. De uitleg stond er ook meteen achter: een fotografisch zelfportret, vaak gemaakt met de camera op armlengte en gepubliceerd op een sociaalnetwerksite.
Ook op de tweede plaats ook al zo'n gedrocht: SOCIALBESITAS (verslaving aan sociale media, zoals Facebook en Twitter).

Mijn teleurstelling was groot. Ik had al m'n geld gezet op PARTICIPATIESAMENLEVING, dat prachtige woord uit de troonrede. Urenlang heeft Willem Alexander voor de spiegel in villa Eikenhorst geoefend op de juiste uitspraak en intonatie en het resultaat mocht er zijn.
Mijn tweede keus viel in dezelfde categorie: KEUKENTAFELGESPREK. In column 181 heeft u daar alles over kunnen lezen.

Wat een afgang. Een selfie. En bovendien is dat woord al eeuwen oud. Toen de opdrachtgevers van kunstschilder Rembrandt van Rijn steeds ontevredener werden over zijn speelse toevoegingen aan serieus bedoelde  schilderijen, kwam de bodem van de opdrachtenportefeuille van deze ZZP-er in zicht. Hoe haalde meneer van Rijn het in z'n hoofd om een serieuze nachtelijke patrouille op te leuken met een jong meisje dat al lang op bed had moeten liggen en met een schurftig straathondje dat in het asiel thuishoort.

En wat doe je als kunstschilder zonder werk als je geen opdrachten meer hebt? Dan zet je een spiegel neer en ga je uit verveling jezelf schilderen. En dat heet dan een selfie. Rembrandt heeft er vele gemaakt, uit verveling of uit narcisme. Of om gewoon in vorm te blijven. Allemaal selfies dus.
Ik heb me nog even afgevraagd of ze in die tijd al spiegels hadden, maar dat moet haast wel want in die tijd bediende de VOC zich van een trucje om de inheemse bevolking van donker Afrika gunstig te stemmen door middel van het aanbieden van spiegeltjes en kraaltjes. Dezelfde truc wordt nu nog steeds met veel succes toegepast om bezoekers van een bedrijfsbeurs gunstig te stemmen: het aanbieden van pennetjes en bloknootjes.

We gaan nog even terug naar de selfies uit vroeger eeuwen. Ook collega kunstenaar Vincent van Gogh ging wel eens uit verveling voor de spiegel zitten. Je zag van hem altijd maar één oor. Op een gegeven moment wàs er ook maar één oor. Hoe komt iemand erbij om moedwillig zijn eigen oor eraf te snijden, naar zijn atelier te lopen en zittend voor de spiegel een selfie te maken. Ja, hij had er nog wel even een verbandje op gedaan, waarschijnlijk om de toekomstige bezoekers van het Van Goghmuseum niet al te veel te choqueren.

Middeleeuwse schilders hadden nog een ander trucje om zichzelf te promoten. Een soort zoekplaatje. Op een schilderij met veel figuranten schilderden ze zichzelf erbij. Bijna onherkenbaar, ergens in een hoekje, over de schouder van iemand anders. Een stiekeme selfie zou je dat kunnen noemen.

Ik ben niet de enige die het woord selfie maar niks vind. Ook Kees van Kooten is niet blij met deze ernstige vorm van Anglicisme. Hij pleit in dit verband voor het woord otofoto. Inderdaad. Beginnend met de letter o, om verwarring te voorkomen.

Hoe deed je dat vroeger toen er nog geen smartphones waren? Hoe zorgde je dan op een slimme manier dat je zelf toch op de foto kwam?
Gewoon, aan een medetoerist vragen of hij even een foto wil nemen. Of zoals die bereidwillige ober in dat Franse restaurantje die het moment vastlegde dat ik zichtbaar genoot van een bord vol kikkerbillen en een glas rode Bordeaux.

Met een (destijds) moderne camera heb een soortgelijk momentje vastgelegd op eenhele andere manier. De camera plaatsen op een naburig onbemensd tafeltje, de tijd instellen op 10 seconde, terughollen naar je biefstuk en je Westmalle Tripel, nog even je haar gladstrijken, vooral ontspannen in de camera kijken en voilà, dan heb je een selfie met afstandsbediening. Kunnen ze thuis zien hoezeer je die middag genoten hebt.

En dan is er die grappige onbedoelde selfie toen ik mijn vrouw wilde fotograferen aan de boorden van de Oosterschelde en dit het resultaat was. Zou deze foto de schrijver Havank geïnspireerd hebben bij het schrijven van zijn detectivereeks over de Schaduw?

De meest beroemde selfie is toch wel die van de Deense premier (of is het première, want het is een dame). Zij had de brutaliteit om ongevraagd een selfie te produceren samen met president Obama, die uit beleefdheid nog een glimlach kon opbrengen, in tegenstelling tot Michelle die chagrijnig stond te kijken en duidelijk not-amused was met de situatie.

Nog even wat andere nieuwe woorden doornemen.
Naast de voetbalknie, de tennisarm, de muisarm en de drinkpols is er nu ook de GAMEBOYRUG.
De WEIGERAMBTENAAR kenden we al een tijdje en dankzij de Partij voor de Vrijheid zijn de woordenboeken uitgebreid met GEDOOGSTEUN, KOPVODDENTAKS en TUIGDORPEN.
Het woord WOEKERTANDARTS ontstond al snel toen de tandartsentarieven vrijgegeven werden. Nu deze tarieven weer terug zijn gereguleerd kan dat woord weer in de prullenbak.

Eén van de leukste woorden van het afgelopen jaar komt van de Belgische seksuologe Goedele Liekens. Zij verraste vriend en vijand met het woord SUKKELSEKS. Wat ze ermee bedoelt is een beetje vaag, maar het is wel duidelijk dat de vonken hier niet vanaf spatten.
Goedele is de laatste tijd heel vaak te gast in Nederlandse praatprogramma's. Vermoedelijk heeft ze alles op de Vlaamse zenders al 100x uitgelegd en hebben de Belgen geen hulp meer nodig bij het voortplantingsproces. Ze heeft haar werkterrein verlegd naar de noorderburen, die blijkbaar nog veel te leren hebben.

Tot slot nog een flauw grapje. Kent u zo'n apparaat bij de fotograaf waarop de klant zelfstandig met een geheugenkaartje of een USB-stickje zijn afdrukken kan bestellen, bij voorkeur via de één-uur-service.
Dat apparaat heeft nu ook een nieuwe naam: DOE-HET-SELFIE-MACHIEN.

0 reacties

- Er zijn nog geen reacties geplaatst.



Plaats een reactie

U bent nog niet ingelogd; hierdoor kunt u nog geen reactie plaatsen.
Ga eerst na de inlogpagina. Als u geen ZeelandNet abonnemenent heeft kunt u een gast-account gebruiken.